عرق کردن کف دست کودکان نشانه چیست؟

علل تعریق کف دست در کودکان

تعریق کف دست در کودکان می‌تواند دلایل متعددی داشته باشد که برخی طبیعی و برخی نیازمند بررسی پزشکی هستند.

۱. فعالیت بیش‌ازحد سیستم عصبی

در برخی کودکان، سیستم عصبی سمپاتیک بیش‌فعال است و حتی بدون گرما یا فعالیت بدنی، غدد عرق را تحریک می‌کند.

۲. عوامل ژنتیکی

اگر یکی از والدین در دوران کودکی یا بزرگسالی دچار تعریق بیش‌ازحد بوده باشد، احتمال بروز این مشکل در کودک افزایش می‌یابد.

۳. اضطراب و هیجانات

استرس، خجالت، ترس از مدرسه یا حضور در جمع می‌تواند باعث تحریک تعریق کف دست شود.

۴. گرما و رطوبت محیط

هوای گرم و مرطوب به‌طور طبیعی میزان تعریق بدن را افزایش می‌دهد، به‌ویژه در کودکانی که حساس‌تر هستند.

5. بیماری‌های زمینه‌ای

در موارد نادر، تعریق کف دست ممکن است به دلیل مشکلاتی مانند:

• پرکاری تیروئید
• دیابت
• اختلالات هورمونی

باشد که نیاز به بررسی تخصصی دارند.

بیشتر بخوانید: دلایل و روش‌های کنترل گرمازدگی در کودکان

تعریق کف دست کودک ناشی از کمبود کدام ویتامین‌ها است؟

تعریق بیش‌ازحد کف دست در برخی موارد می‌تواند با کمبود بعضی ویتامین‌ها و مواد مغذی مرتبط باشد. این کمبودها معمولاً از طریق تاثیر بر عملکرد سیستم عصبی، غدد عرق یا تعادل هورمونی بدن باعث افزایش تعریق می‌شوند. البته توجه داشته باشید که کمبود ویتامین‌ها تنها یکی از علت‌های احتمالی است و همیشه دلیل اصلی محسوب نمی‌شود.

مهم‌ترین ویتامین‌ها و مواد مغذی که کمبود آن‌ها می‌تواند با تعریق کف دست مرتبط باشد:

• ویتامین D :کمبود این ویتامین می‌تواند باعث اختلال در عملکرد سیستم عصبی و افزایش تعریق غیرطبیعی شود، به‌ویژه در کودکان.

به نقل از vinmec.com

A deficiency in vitamin D can lead to excessive sweating. Premature infants, underweight babies, children with rickets, infections, or digestive disorders are more prone to vitamin D deficiency and night sweats

کمبود ویتامین D می‌تواند منجر به تعریق بیش از حد شود. نوزادان نارس، نوزادان کم وزن، کودکان مبتلا به راشیتیسم، عفونت یا اختلالات گوارشی بیشتر مستعد کمبود ویتامین D و تعریق شبانه هستند.

• ویتامین‌های گروه B (به‌خصوص B1، B6 و B12) : این ویتامین‌ها نقش مهمی در عملکرد سیستم عصبی دارند و کمبود آن‌ها ممکن است موجب تحریک‌پذیری اعصاب و تعریق بیشتر کف دست شود.
• کلسیم: کمبود کلسیم می‌تواند باعث تحریک‌پذیری عضلات و اعصاب شده و در برخی موارد با تعریق زیاد همراه باشد.
• منیزیم: منیزیم در تنظیم سیستم عصبی و واکنش بدن به استرس نقش دارد و کاهش آن می‌تواند تعریق مرتبط با اضطراب را تشدید کند.
• آهن : کمبود آهن و کم‌خونی ممکن است با علائمی مثل ضعف، تپش قلب و گاهی تعریق بیش‌ازحد همراه باشد.

در صورتی که تعریق کف دست کودک شدید یا طولانی‌مدت باشد، بهتر است با انجام آزمایش خون سطح این مواد بررسی شود تا در صورت وجود کمبود، اصلاح تغذیه یا مصرف مکمل تحت نظر پزشک انجام گیرد.

علائم همراه تعریق کف دست

کودکی که دچار تعریق کف دست است، ممکن است علائم زیر را تجربه کند:

• خیس بودن دائمی یا مکرر کف دست
• سرد شدن کف دست‌ها
• لغزیدن اشیا از دست
• خجالت یا اجتناب از دست دادن با دیگران
• تحریک پوستی یا پوسته‌پوسته شدن

روش‌های تشخیص علت تعریق کف دست کودکان

پزشک برای تشخیص علت تعریق کف دست، مراحل زیر را بررسی می‌کند:

• گرفتن شرح حال کامل از کودک و والدین
• بررسی سابقه خانوادگی
• معاینه فیزیکی
• در صورت نیاز انجام آزمایش خون برای بررسی تیروئید یا قند خون

در اغلب موارد، تشخیص بالینی است و نیاز به تست‌های پیچیده نیست.

بیشتر بخوانید: تربیت کودک از چه سنی شروع می‌شود؟

درمان تعریق کف دست در کودکان

روش درمان بستگی به شدت تعریق و علت آن دارد. درمان‌ها از روش‌های ساده خانگی تا درمان‌های پزشکی متغیر هستند.

1. درمان‌های خانگی و سبک زندگی

در موارد خفیف، اقدامات ساده می‌تواند موثر باشد:

• شستشوی منظم دست‌ها و خشک نگه داشتن آن‌ها
• استفاده از دستمال یا حوله کوچک در کیف کودک
• پوشاندن لباس‌های خنک و نخی
• کاهش مصرف غذاهای تند و کافئین‌دار
• آموزش تکنیک‌های آرام‌سازی برای کاهش استرس

2. استفاده از ضدتعریق‌های موضعی

پزشک ممکن است استفاده از محلول‌های ضدتعریق حاوی آلومینیوم کلراید را برای کاهش فعالیت غدد عرق توصیه کند.

3. یونتوفورزیس

در این روش، دست‌ها در دستگاهی قرار می‌گیرند که جریان الکتریکی ضعیف از آب عبور می‌دهد و به کاهش تعریق کمک می‌کند. این روش برای کودکان بزرگ‌تر مناسب‌تر است.

4. درمان دارویی

در موارد شدید، پزشک ممکن است داروهای خوراکی برای کنترل تعریق تجویز کند، اما این روش معمولاً به‌عنوان خط دوم درمان استفاده می‌شود.

5. تزریق بوتاکس

در نوجوانان با تعریق شدید، تزریق تزریق بوتاکس در کف دست می‌تواند فعالیت غدد عرق را موقتاً کاهش دهد. اثر این روش چند ماه باقی می‌ماند.

6. جراحی (در موارد بسیار شدید)

در موارد نادر و مقاوم به درمان، جراحی برای قطع بخشی از عصب‌های محرک تعریق انجام می‌شود که به آن سمپاتکتومی گفته می‌شود.

عوارض احتمالی در صورت عدم درمان

اگر تعریق کف دست شدید و طولانی‌مدت باشد، ممکن است باعث:

• کاهش اعتمادبه‌نفس کودک
• مشکلات در نوشتن و انجام تکالیف مدرسه
• بروز عفونت‌های پوستی
• کناره‌گیری اجتماعی

شود.

کاهش تعریق کف دست در طب سنتی

در طب سنتی برای کاهش تعریق کف دست، معمولاً تمرکز بر متعادل کردن مزاج بدن و تقویت سیستم عصبی است. از روش‌های رایج می‌توان به مصرف دمنوش‌های گیاهی مثل بومادران، مریم‌گلی و برگ گردو برای کاهش تعریق، حمام یا شستشوی دست با آب و جوشانده رزماری و چای سبز، و استفاده از روغن‌های طبیعی مثل روغن سیاهدانه برای مالش کف دست اشاره کرد. همچنین کاهش مصرف غذاهای تند و گرم و تمرین آرام‌سازی و تنفس عمیق توصیه می‌شود تا فعالیت غدد عرق تنظیم شود و تعریق کف دست کمتر گردد.

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

در شرایط زیر لازم است کودک توسط پزشک بررسی شود:

• تعریق بسیار شدید و مداوم
• تعریق همراه با کاهش وزن، تپش قلب یا لرزش
• اختلال در فعالیت‌های روزمره کودک
• بروز ناگهانی تعریق بدون علت مشخص

پیشگیری و مدیریت روزانه

برای کاهش تعریق کف دست در کودکان می‌توان اقدامات زیر را به‌صورت روزانه انجام داد:

• حفظ آرامش روانی کودک
• خواب کافی
• مصرف مایعات کافی
• رعایت بهداشت دست‌ها
• آموزش مدیریت استرس به کودک

سخن پایانی

تعریق کف دست در کودکان مشکلی شایع اما قابل کنترل است. با شناخت علت‌ها، اصلاح سبک زندگی و در صورت نیاز استفاده از درمان‌های پزشکی، می‌توان این مشکل را به‌خوبی مدیریت کرد و از تاثیر آن بر روحیه و زندگی اجتماعی کودک جلوگیری نمود.