آیا تعیین جنسیت در غربالگری اول درست است؟
یکی از سوالات رایج والدین در اوایل بارداری این است که آیا میتوان جنسیت جنین را در همان ماههای ابتدایی مشخص کرد یا خیر. غربالگری اول بارداری که معمولا در سهماهه اول انجام میشود، در درجه اول با هدف بررسی سلامت جنین صورت میگیرد، اما در برخی شرایط میتواند نشانههایی از جنسیت جنین نیز ارائه دهد. آگاهی از میزان دقت، روشها و محدودیتهای تعیین جنسیت در غربالگری اول، به والدین کمک میکند تا انتظارات واقعبینانهتری داشته باشند. در ادامه بیشتر در مورد تعیین جنسیت در غربالگری اول و میزان دقت آن توضیح خواهیم داد.
فهرست مطالب
غربالگری اول بارداری چیست؟
غربالگری اول بارداری مجموعهای از آزمایشها و سونوگرافیهاست که معمولا بین هفته ۱۱ تا ۱۳ هفته و ۶ روز بارداری انجام میشود. این غربالگری شامل سونوگرافی NT و آزمایش خون مادر است و هدف اصلی آن، ارزیابی احتمال بروز ناهنجاریهای کروموزومی مانند سندرم داون، تریزومی ۱۸ و تریزومی ۱۳ است. تعیین جنسیت در این مرحله هدف اصلی غربالگری محسوب نمیشود، اما در برخی موارد به صورت تخمینی قابل بررسی است.
آیا تعیین جنسیت در غربالگری اول امکانپذیر است؟
تعیین جنسیت در غربالگری اول به صورت قطعی انجام نمیشود، اما در برخی موارد پزشک یا سونوگرافیست میتواند بر اساس ظاهر اولیه اندام تناسلی جنین، حدسهایی در مورد جنسیت ارائه دهد. این تخمین به عوامل متعددی وابسته است و دقت آن نسبت به سونوگرافیهای سهماهه دوم پایینتر است.
به نقل از samitivejhospitals.com
It can reveal the baby's gender as early as 11 weeks into the pregnancy. However, there is up to a 40 percent chance that the result is wrong. By having an ultrasound at 18 to 20 weeks, the accuracy of the result rises to 80 to 90 percent.
این روش میتواند جنسیت نوزاد را از اوایل هفته یازدهم بارداری مشخص کند. با این حال، تا ۴۰ درصد احتمال دارد که نتیجه اشتباه باشد. با انجام سونوگرافی در هفتههای ۱۸ تا ۲۰، دقت نتیجه به ۸۰ تا ۹۰ درصد افزایش مییابد.
میزان دقت تعیین جنسیت در غربالگری اول
در تعیین جنسیت جنین در غربالگری اول بارداری، درصد خطا نسبتاً قابل توجه است، زیرا در این مرحله اندام تناسلی جنین هنوز بهطور کامل شکل نگرفته است.
بهطور کلی میتوان گفت:
- دقت تعیین جنسیت در غربالگری اول حدود ۶۰ تا ۷۰ درصد است.
- در نتیجه، درصد خطا بین ۳۰ تا ۴۰ درصد برآورد میشود.
این میزان خطا به عوامل مختلفی بستگی دارد؛ از جمله سن دقیق بارداری (نزدیک بودن به هفته ۱۳ دقت را کمی افزایش میدهد)، وضعیت قرارگیری جنین، کیفیت دستگاه سونوگرافی و تجربه سونوگرافیست. به همین دلیل، تعیین جنسیت در این مرحله معمولا به صورت «احتمالی» اعلام میشود و مبنای قطعی پزشکی ندارد.
بیشتر بخوانید: آزمایش غربالگری اول برای چیست ؟
عوامل موثر بر دقت تعیین جنسیت در غربالگری اول
عوامل متعددی میتوانند بر امکان و دقت تعیین جنسیت در غربالگری اول تاثیر بگذارند. سن بارداری نقش مهمی دارد و هرچه بارداری به هفته ۱۳ نزدیکتر باشد، شانس مشاهده بهتر اندام تناسلی بیشتر است. وضعیت قرارگیری جنین، کیفیت دستگاه سونوگرافی، ضخامت دیواره شکم مادر و تجربه پزشک یا سونوگرافیست نیز از عوامل تعیینکننده محسوب میشوند.
تفاوت تعیین جنسیت در غربالگری اول و دوم
در غربالگری دوم که معمولا در هفتههای ۱۸ تا ۲۲ بارداری انجام میشود، اندام تناسلی جنین به طور کاملتری شکل گرفته است. به همین دلیل، تعیین جنسیت در این مرحله با دقت بسیار بالاتری انجام میشود و در اغلب موارد قطعی است. در مقابل، غربالگری اول تنها میتواند یک پیشبینی اولیه ارائه دهد و نباید مبنای تصمیمگیری قطعی قرار گیرد.
آیا میتوان به تعیین جنسیت در غربالگری اول اعتماد کرد؟
تعیین جنسیت در غربالگری اول بیشتر جنبه اطلاعرسانی و کنجکاوی والدین دارد و از نظر پزشکی اولویت اصلی محسوب نمیشود. پزشکان معمولا توصیه میکنند که برای اطمینان از جنسیت جنین، منتظر سونوگرافی آنومالی در سهماهه دوم بارداری بمانید.
روشهای معتبر تعیین جنسیت جنین
روشهای معتبر تعیین جنسیت جنین عبارتند از:
سونوگرافی تعیین جنسیت
سونوگرافی تعیین جنسیت که معمولاً بین هفتههای ۱۸ تا ۲۲ بارداری انجام میشود، یکی از رایجترین روشهای تعیین جنسیت است. در این روش، پزشک با مشاهده اندام تناسلی جنین میتواند جنسیت را با دقت بالا مشخص کند. دقت این روش در سهماهه دوم بارداری حدود ۹۵ تا ۹۸ درصد است، زیرا اندامهای جنسی به طور کامل شکل گرفتهاند و وضوح تصاویر سونوگرافی به اندازه کافی بالاست.
بیشتر بخوانید: اعداد نرمال آزمایش غربالگری اول چند است؟
آزمایش خون غیرتهاجمی (NIPT)
آزمایش NIPT یا Non-Invasive Prenatal Testing یکی از دقیقترین روشهای تعیین جنسیت و بررسی اختلالات کروموزومی است. در این آزمایش، DNA آزاد جنین موجود در خون مادر بررسی میشود و جنسیت از همان هفته ۱۰ بارداری قابل تشخیص است. دقت تعیین جنسیت با NIPT معمولاً بیش از ۹۹ درصد است و علاوه بر جنسیت، امکان شناسایی ناهنجاریهای کروموزومی مانند سندرم داون را نیز فراهم میکند.
نمونهگیری پرزهای جفتی (CVS)
نمونهگیری پرزهای جفتی یا Chorionic Villus Sampling یک روش تهاجمی برای تشخیص اختلالات ژنتیکی و تعیین جنسیت جنین است. در این روش، نمونهای از بافت جفت بین هفتههای ۱۰ تا ۱۳ بارداری گرفته میشود و آزمایش ژنتیکی بر روی آن انجام میشود. دقت تعیین جنسیت در CVS تقریباً ۱۰۰ درصد است، اما به دلیل تهاجمی بودن، تنها در مواردی که نیاز پزشکی وجود دارد توصیه میشود.
آمینوسنتز (Amniocentesis)
آمینوسنتز یک روش تهاجمی دیگر است که معمولاً بین هفتههای ۱۵ تا ۲۰ بارداری انجام میشود. در این روش، نمونهای از مایع آمینوتیک گرفته میشود و کروموزومهای جنین بررسی میشوند. این روش علاوه بر تعیین جنسیت، برای تشخیص ناهنجاریهای ژنتیکی و کروموزومی نیز کاربرد دارد. دقت تعیین جنسیت با آمینوسنتز نزدیک به ۱۰۰ درصد است، اما مانند CVS، به دلیل ریسکهای بالقوه، فقط در موارد پزشکی خاص انجام میشود.
سخن پایانی
تعیین جنسیت در غربالگری اول بارداری امکانپذیر است، اما دقت و قطعیت بالایی ندارد. این مرحله بیشتر با هدف بررسی سلامت جنین انجام میشود و هرگونه اظهار نظر درباره جنسیت باید با احتیاط همراه باشد. برای اطمینان کامل از جنسیت جنین، پیگیری سونوگرافیهای بعدی و نظر پزشک متخصص ضروری است.
