ای وی اف (IVF) چیست و چگونه انجام میشود؟
ای وی اف یا لقاح آزمایشگاهی یکی از پیشرفتهترین روشهای کمکباروری است که به زوجهایی که به دلایل مختلف قادر به بارداری طبیعی نیستند، کمک میکند صاحب فرزند شوند. در این روش، تخمک زن و اسپرم مرد در محیط آزمایشگاه با هم ترکیب میشوند تا جنین تشکیل شود و سپس این جنین به رحم منتقل میگردد تا روند بارداری ادامه پیدا کند. ای وی اف امروزه به عنوان یک روش علمی، دقیق و پرکاربرد در درمان ناباروری شناخته میشود.
چه افرادی به IVF نیاز دارند؟
ای وی اف معمولاً برای زوجهایی توصیه میشود که پس از یک سال تلاش برای بارداری (یا شش ماه در سنین بالاتر) موفق نشدهاند. برخی از مهمترین مواردی که ممکن است نیاز به IVF داشته باشند عبارتاند از:
- انسداد یا آسیب لولههای فالوپ
- کاهش کیفیت یا تعداد اسپرم
- اندومتریوز شدید
- مشکلات تخمکگذاری
- سن بالا در زنان
- ناباروری با علت ناشناخته
- شکست روشهای سادهتر مانند IUI
مراحل انجام ای وی اف
فرآیند IVF شامل چند مرحله دقیق و زمانبندیشده است که معمولاً طی چند هفته انجام میشود:
۱. تحریک تخمدان
در این مرحله، با استفاده از داروهای هورمونی، تخمدانها تحریک میشوند تا چندین تخمک بالغ تولید کنند. در حالت طبیعی بدن تنها یک تخمک آزاد میکند، اما در IVF هدف تولید چند تخمک برای افزایش شانس موفقیت است.
۲. پایش رشد فولیکولها
پزشک با استفاده از سونوگرافی و آزمایش خون، روند رشد تخمکها را بررسی میکند تا زمان مناسب برای برداشت آنها مشخص شود.

3. برداشت تخمک (پانکچر)
با یک روش سرپایی و با بیحسی یا بیهوشی کوتاه، تخمکها از تخمدانها خارج میشوند. این مرحله معمولاً بدون درد شدید انجام میشود.
4. جمعآوری اسپرم
در همان روز، نمونه اسپرم از مرد دریافت شده و بهترین اسپرمها برای لقاح انتخاب میشوند.
5. لقاح در آزمایشگاه
تخمک و اسپرم در محیط آزمایشگاهی کنار هم قرار داده میشوند تا لقاح انجام شود. در برخی موارد از روش ICSI (تزریق اسپرم به داخل تخمک) استفاده میشود.
6. تشکیل و رشد جنین
جنینها چند روز در آزمایشگاه نگهداری میشوند تا به مرحله مناسب برای انتقال برسند.
7. انتقال جنین به رحم
یک یا چند جنین سالم با یک لوله بسیار باریک به داخل رحم منتقل میشوند. این مرحله دردناک نیست و نیاز به بیهوشی ندارد.
8. تست بارداری
حدود ۱۰ تا ۱۴ روز بعد از انتقال جنین، آزمایش خون برای بررسی بارداری انجام میشود.
بیشتر بخوانید: درمان ناباروری در تهران
میزان موفقیت ای وی اف
میزان موفقیت IVF به عوامل مختلفی بستگی دارد، از جمله:
- سن زن (مهمترین عامل)
- کیفیت تخمک و اسپرم
- وضعیت رحم
- علت ناباروری
- سبک زندگی

به نقل از sparshhospital.com
Even in the best circumstances, with young, healthy patients and high-quality embryos, the success rate is not 100%. The highest success rates are typically seen in women under 35 using their own eggs, where rates can reach up to 55% per cycle
حتی در بهترین شرایط، با بیماران جوان و سالم و جنینهای با کیفیت بالا، میزان موفقیت ۱۰۰٪ نیست. بالاترین میزان موفقیت معمولاً در زنان زیر ۳۵ سال با استفاده از تخمکهای خودشان مشاهده میشود، جایی که میزان موفقیت میتواند تا ۵۵٪ در هر چرخه برسد.
لازم به ذکر است که شانس موفقیت با افزایش سن زن کاهش مییابد.
مزایای ای وی اف
ای وی اف مزایای متعددی دارد که آن را به یک روش موثر تبدیل کرده است:
- افزایش شانس بارداری در موارد ناباروری شدید
- امکان بررسی ژنتیکی جنین پیش از انتقال
- امکان فریز تخمک، اسپرم یا جنین برای آینده
- کنترل بهتر زمان بارداری
عوارض و خطرات احتمالی IVF
با اینکه IVF یک روش پزشکی پیشرفته و کنترلشده است، اما ممکن است با برخی عوارض همراه باشد:
- سندرم تحریک بیش از حد تخمدان (OHSS)
- بارداری چندقلویی
- احتمال سقط جنین
- استرس و فشار روانی
- درد یا ناراحتی خفیف بعد از برداشت تخمک

مراقبتهای قبل و بعد از ای وی اف
برای افزایش شانس موفقیت IVF رعایت برخی نکات اهمیت زیادی دارد:
قبل از IVF:
- تنظیم وزن بدن
- ترک سیگار و الکل
- مصرف مکملهای تجویز شده
- کنترل بیماریهای زمینهای
بعد از انتقال جنین:
- استراحت نسبی
- پرهیز از فعالیت سنگین
- مصرف منظم داروها
- کنترل استرس
بیشتر بخوانید: حامله شدن چگونه صورت میگیرد؟
تفاوت بچه آی وی افی با بچه طبیعی
از نظر علمی و پزشکی، تفاوتی میان کودک حاصل از ای وی اف و کودک حاصل از بارداری طبیعی وجود ندارد؛ هر دو از ترکیب تخمک و اسپرم والدین بهوجود میآیند و روند رشد جنین پس از لانهگزینی در رحم کاملاً مشابه است. مطالعات نشان دادهاند که از نظر رشد جسمی، هوش، رفتار و سلامت عمومی، کودکان ای وی افی تفاوت معناداری با سایر کودکان ندارند و مانند دیگران زندگی طبیعی و سالمی خواهند داشت. تنها تفاوت در نحوه لقاح اولیه است که در ای وی اف در محیط آزمایشگاه انجام میشود، در حالی که در بارداری طبیعی این فرایند در بدن مادر رخ میدهد.
هزینه ای وی اف
هزینه IVF بسته به مرکز درمانی، داروها و تعداد سیکلها متفاوت است. این روش معمولاً هزینهبر است، اما در بسیاری از کشورها از جمله ایران بخشی از آن تحت پوشش بیمه یا حمایتهای دولتی قرار میگیرد.

آیا ای وی اف دردناک است؟
بیشتر مراحل IVF درد شدید ندارند. تزریق داروها ممکن است کمی ناراحتکننده باشد و برداشت تخمک با بیحسی انجام میشود. انتقال جنین نیز معمولاً بدون درد است.
سخن پایانی
ای وی اف یک روش علمی و مؤثر برای درمان ناباروری است که به میلیونها زوج در سراسر جهان کمک کرده است تا تجربه پدر و مادر شدن را داشته باشند. با پیشرفت تکنولوژیهای پزشکی، دقت و موفقیت این روش هر سال در حال افزایش است. اگر زوجی با مشکل ناباروری مواجه هستند، مشاوره با متخصص زنان و ناباروری میتواند اولین قدم برای انتخاب بهترین مسیر درمان باشد.
برای ارسال نظر کلیک کنید
▼