اقدامات هنگام تشنج نوزاد، اگر استفراغ کرد

اگر در موقع تشنج، کودک استفراغ کرد بلافاصله سر بچه را به یک طرف برگردانده تا محتویات استفراغ به حلق بچه باز نگردد.
در ابتدا راه تنفس کودک باید باز شود.
اگر در موقع تشنج، کودک استفراغ کرد بلافاصله سر بچه را به یک طرف برگردانده تا محتویات استفراغ به حلق بچه باز نگردد.
بعد از استفراغ کردن کودک، نباید هیچ گونه غذا یا مایعات به کودک داد.
بهتر است اطرافیان در هنگام استفراغ کودک آرام باشند تا کودک دچار ترس و اضطراب نشود.

برای بررسی بیشتر باید سریعا نزد پزشک مراجعه شود.

عوارض
صدمه دیدن مغز بر اثر تشنج‌های پشت سرهم
افزایش آسیب‌پذیری تمامی اعضای بدن با بروز تشنج
تشدید تشنج در کودکان اغلب در مدت یکسال رخ می‌دهد.

افزایش خطر ابتلا به بیماری صرع در کودکانی که مرتبا دچار تشنج می‌شوند.

درچه مواردی احتمال تکرار تشنج ناشی از تب بیشتر است؟
در صورتی که اولین حمله بیماری قبل از یک‌سالگی اتفاق افتاده باشد
درصورتی که سابقه تشنج ناشی از تب در والدین بیمار در سنین کودکی یا در برادر و خواهر بیمار وجود داشته باشد.

در صورتی که در یک نوبت تب بیش از یک حمله تشنج اتفاق بیفتد.

تشخیص افتراقی

ممکن است کودک بیماری‌های خطرناکی مانند مننژیت داشته باشد یا این بیماری اشتباه شود. همچنین ممکن است بیمار به علت عفونت‌های ساده تب کرده باشد ولی علت تشنج وی کمبود قند خون یا افت کلسیم خون باشد. از طرف دیگر، بیماران صرعی نیز ممکن است اولین حمله بیماری یا یکی از حملات بیماری خود را همراه با تب نشان دهند. بنابراین باید به پزشک اجازه داد بررسی کامل خود را در مورد علت تشنج، خصوصا علل با خطر بیشتر مانند مننژیت را انجام دهد.

آیا برای بیمار مبتلا به تشنج ناشی ازتب انجام سی‌تی اسکن یا گرفتن نوار مغز ضرورتی دارد؟

این اقدامات با نظر پزشک و در مواقع خاص برای رد کردن سایر علل تشنج ضرورت پیدا می‌کند. سی‌تی اسکن به ندرت لازم می‌شود و نوار مغز نیز چنانچه تشنج ناشی از تب در سنین معمول آن اتفاق نیفتد یا در یک نوبت تب بیمار بیش از یک بار تشنج کند، ضرورت پیدا می‌کند.

آیا می‌توان از بروز این بیماری پیشگیری کرد؟ چه اقدامات پیشگیرانه‌ای احتمال تکرار تشنج ناشی از تب را کاهش می‌دهد؟
مهم‌ترین اقدامی که برای این گونه بیماران می‌توان انجام داد، اقدامات پیشگیرانه است که این اقدامات توسط والدین و با راهنمایی پزشک انجام می‌شود.
اقدامات پیشگیرانه دو بخش دارد: اول پیشگیری از افزایش ناگهانی درجه حرارت بدن که این اقدام با کم کردن پوشش بیمار، انجام پاشویه و مصرف داروهای ضدتب حاصل می‌شود و دوم، پیشگیری موقت از تشنج با داروی دیازپام. ضمن آنکه در اولین فرصت کودک حتما باید توسط پزشک معالج معاینه و علت تب بررسی و در صورت نیاز، درمان علت آن انجام شود.
تجویز داروی ضدتب:
بهترین کنترل دارویی تب استفاده از استامینوفن است. برای کنترل تب باید از میزان کافی استامینوفن (متناسب با وزن کودک) و در فواصل منظم ۴- ۶ ساعت استفاده شود. مصرف نامنظم دارو باعث ایجاد لرز در کودک می‌شود. در طول شب که درجه حرارت بدن به‌طور طبیعی بالاتر است تجویز ۴ ساعته آن یا استعمال یک شیاف استامینوفن کودکان (در صورتی که کودک مبتلا به اسهال نباشد) توصیه می‌شود.
تجویز داروی ضدتشنج دیازپام:

برای پیشگیری از تشنج در ۴۸ ساعت اول بیماری تب‌دار که درجه حرارت بدن بالا می‌رود استفاده از دیازپام در ۴ نوبت (یعنی هر ۱۲ ساعت یک‌بار) توصیه می‌شود. دوز آن برحسب وزن کودک و توسط پزشک تعیین می‌شود. این دارو به‌صورت خوراکی تجویز شده و با توجه به اینکه در ایران از انواع خوراکی فقط قرص آن وجود دارد برای سنین پایین باید آن را در آب حل کرده و به کودک خورانده شود.

آیا تشنج ناشی از تب به انواع دیگر تشنج از جمله صرع تبدیل خواهد شد؟

تشنج ناشی از تب به صرع تبدیل نخواهد شد، ولی حدود 10 درصد بیماران صرعی ممکن است اولین تظاهرات بیماری خود را به‌صورت تشنج ناشی از تب نشان دهند. این بیماران در آینده تابلوی اصلی بیماری خود را که تشنج بدون علت و بدون تب است، نشان خواهند داد.

بیماری که برای وی تشخیص تشنج ناشی از تب گذاشته شده و ممکن است مبتلا به صرع باشد چه ویژگی دارد؟
بیماری که در خانواده و بستگان درجه اول وی سابقه صرع وجود داشته باشد.
بیماری که در یک نوبت تب بیش از یک‌بار تشنج کند.
بیماری که تشنج ناشی از تب وی در سنین غیرشایع بیماری (کمتر از ۶ ماهگی یا بیش از ۷ سالگی) اتفاق افتاده باشد.
بهترین داروی ضدتشنج که در دسترس بوده و جذب سریعی دارد دیازپام است. خوشبختانه این دارو علاوه بر شکل تزریقی آن، از طریق مخاط مقعد نیز جذب بسیار خوبی دارد. به همین منظور شرکت‌های دارویی نوع شیاف آن را طراحی و به بازار عرضه کرده‌اند. خانواده‌ها می‌توانند یک نمونه از آن را تهیه و در دسترس داشته باشند. نحوه استفاده از آن را باید از پزشک سوال کرد. این اقدام معمولا به توقف سریع تشنج منجر شده و سرعت جذب آن از تزریق عضلانی آن قابل اعتمادتر است. برای جلوگیری از خروج داروی تزریق شده لازم است باسن بیمار به یکدیگر فشرده شده و به مدت چند ثانیه در این حالت نگهداری شود.
لازم است این دارو توسط خانواده‌های کودکان مبتلا به تشنج ناشی از تب تهیه شده و در دسترس باشد. بعد از این اقدام باید کودک را برای سایر اقدامات لازم به یک مرکز پزشکی مجهز رساند.