مصرف آنتی بیوتیک در کودکان، بایدها و نبایدها

آیا مصرف آنتی بیوتیک در کودکان پیشرفتی عظیم در علم پزشکی است؟ یا دارویی خطرناک است که به جای فایده صدمات جدی برای کودک ایجاد می کند؟ پاسخ این سوال ها چیزی ما بین آنها است. اگر کودک شما از یک عفونت باکتریایی مثل ذات الریه یا گلو درد رنج می برد حتما اولین راه درمانی که به ذهنتان می رسد مصرف آنتی بیوتیک است. حتما بارها برای شما هم پیش آمده که بعد از دادن آنتی بیوتیک به فرزند خود یک شب آرام را سپری کرده اید و باید این آرامش را مدیون آنتی بیوتیک ها باشید. حتی شاید در‌ مریضی های بعدی کودک فورا به دکتر مراجعه کنید و از او بخواهید برای درمان کودک شما یک آنتی بیوتیک دیگر تجویز کند. اما مواظب باشید زیرا آنتی بیوتیک ها همیشه مفید نیستند. عوارض جانبی آنتی بیوتیک در کودکان به همراه باکتری های مقاوم به آنتی بیوتیک هر دو یک تیغ دو لبه را شکل می دهند. در ادامه این مقاله به روز ترین حقایق درمورد آنتی بیوتیک ها را می خوانید. این اطلاعات می تواند به شما کمک کند تا از استفاده نا درست از این دارو ها اجتناب کنید.

باید ها و نباید های مصرف آنتی بیوتیک در کودکان
آنتی بیوتیک ها دارو هایی هستند که یا باکتری ها را می کشند و یا از تکثیر آنها جلوگیری می‌کنند. آنها فقط در برابر باکتری ها مقاوم هستند و در برابر ویروس هایی که باعث گلو ‌درد، سرما خوردگی ، عفونت سینوس و‌ برونشیت می شوند هیچ مقاومتی ندارند. در اکثر موارد پزشکان تنها با معاینه فرزند شما می توانند عفونت باکتریایی در او را تشخیص دهند. اما در مواقع دیگر تشخیص بیماری به بررسی نمونه های بافت نیاز دارد.‌ مسائل دیگری همچون تب کودک، مشاهده موکوز رنگی دارد یا طول کشیدن بیماری بیش تر از یک هفته طول کشیده هیچ ‌کمکی به تشخیص عفونت باکتریایی یا عفونت ویروسی نمی‌کند و تنها بروز ‌چنین علائمی برای تجویز مصرف آنتی بیوتیک در کودکان کافی نیست.
مصرف آنتی بیوتیک در کودکان برای درمان عفونت های باکتریایی تاثیر بسیار سریعی داشته و علائم بهبود عفونت از ۲۴ تا ۴۸ ساعت بعد از مصرف دارو مشاهده می شود. در اکثر موارد کودکان بلافاصله بعد از مصرف آنتی بیوتیک بهبود می یابند. برای درمان عفونت های باکتریایی در کودکان فرزند شما باید تمام طول درمان را طی کند، توقف فوری مصرف آنتی بیوتیک در کودکان می تواند باعث شود که کودک شما مجددا بیمار شود.

چگونه می توانم به فرزند خود کمک کنم تا راحت تر آنتی بیوتیک مصرف کند؟
گاهی بهترین آنتی بیوتیک برای فرزند شما همان آنتی بیوتیکی است که بدترین مزه را دارد. ریختن آنتی بیوتیک ها درون بطری آب کودکان کار درستی نیست، زیرا نمی توان خورده شدن تمام آنتی بیوتیک را طی یک وعده تضمین کرد. در اکثر آنتی بیوتیک ها برای جلوگیری از ایجاد مشکلات گوارشی بهتر است با معده خالی مصرف نشوند. همچنین جذب بعضی از آنتی بیوتیک ها هنگامی که با غذاهای چرب مثل بستنی خورده شوند بهتر خواهد بود، البته پزشکان در صورت نیاز در این مورد به شما تذکر می دهند.
علاوه بر این بسیاری از داروخانه ها استفاده از بعضی طعم دهنده ها را برای خوشمزه تر کردن آنتی بیوتیک ها پیشنهاد می دهند. بنابراین بهتر است هنگام خرید آنتی بیوتیک از داروخانه ها این طعم دهنده ها را نیز خریداری کنید. اما اگر با مصرف طعم دهنده ها همچنان مزه دارو برای کودک غیر قابل تحمل بود و‌کودک شما آن را تف کرد چه باید انجام داد؟ اگر فرزند شما بعد از گذشت ۱۵ دقیقه آنتی بیوتیک ها را به بیرون تف کرد لازم نیست دوباره به او ‌آنتی بوتیک بخورانید، بلکه باید تا رسیدن نوبت بعدی مصرف آنتی بیوتیک صبر کنید. اگر بلافاصله بعد از خوردن آنتی بیوتیک کودک آن را تف کرد می توانید دوباره به او آنتی بیوتیک بخورانید زیرا به احتمال زیاد بدن کودک در این مدت هیچ آنتی بیوتیکی جذب نکرده. اگر باز هم کودک آن را به بیرون تف کرد بهتر است از پزشک او بخواهید تا آنتی بیوتیک دیگری تجویز کند.

مقدار مصرف آنتی بیوتیک در کودکان چگونه تعیین می شود؟
نوزادان شش ماهه از نظر اندازه بسیار متفاوت هستند، بنابراین مقدار مصرف دارو ها در این نوزادان بر اساس وزن آنها تعیین می شود نه سنشان. هر چه نوزاد وزن کم تری داشته باشد تاثیر مصرف دز نادرست یک دارو در او بیش تر خواهد بود. در اکثر موارد پزشک کودک شما مقدار مصرف آنتی بیوتیک را بر اساس میلی متر تعیین می کند که هر پنج میلی متر با یک قاشق چای خوری برابر است.

آلرژی به مصرف آنتی بیوتیک در کودکان تا چه حد شایع است؟
حدودا ۱ نفر از هر ۱۰ نفر به مصرف پنی سیلین آلرژی دارد و کم تر از یک صدم درصد از افراد آلرژی آنافیلاکسی به پنی سیلین دارند که می تواند خطرناک باشد. شایع ترین علامت حساسیت به آنتی بیوتیک جوش و خارش است. البته جوش و خارش در کودکان می تواند نشانه ی بسیاری از بیماری ها باشد و بروز آن می تواند گیج کننده باشد، به ویژه اگر بروز آن با آغاز مصرف آنتی بیوتیک ها همزمان باشد.

عوارض جانبی مصرف آنتی بیوتیک در کودکان چیست ؟
معمولا عوارض مصرف آنتی بیوتیک ها چندان شدید نیست و با درمان های خانگی و بدون مراجعه به پزشک می توان آنها را درمان کرد.
اسهال
پروبیوتیک هایی مثل اکسیدوفیلوس و لاکتوباسیلوس (باکتری های مفیدی که در دستگاه گوارش خود به آنها نیاز داریم) معمولا در ماست یافت می شود بنابراین وقتی کودکان آنتی بیوتیک مصرف می کنند در صورت امکان به آنها ماست بدهید. البته پروبیوتیک ها به شکل کپسول نیز به فروش می رسند.
جوش و خارش در محل پوشک
با مصرف آنتی بیوتیک احتمال گسترش عفونت های قارچی بیشتر می شود زیرا آنتی بیوتیک علاوه بر باکتری های مضر باکتری های مفید را نیز از بین می برد. مصرف پروبیوتیک ها می تواند احتمال عفونت قارچی در ناحیه پوشک را کاهش دهد.
تغییر رنگ ادرار یا مدفوع
تغییر رنگ ادرار به سمت قرمز یکی از این عوارض شایع است. توجه داشته باشید که این عارضه را با خون اشتباه نگیرید و بهتر است از متخصص کودک خود درمورد احتمال بروز این عارضه بر اثر مصرف آنتی بیوتیک ها سوال کنید.