بعد از تولد نوزاد، کارهای خانه را چطور تقسیم کنیم؟

نی‌نی‌بان: تولد نوزاد یکی از شیرین‌ترین اتفاق‌های زندگی است، اما هم‌زمان می‌تواند نظم زندگی والدین را کاملاً تغییر دهد. خواب‌های کوتاه و نامنظم، شیردهی یا آماده‌کردن شیر، تعویض پوشک، حمام‌کردن نوزاد و نگرانی‌های روزمره باعث می‌شود کارهایی که پیش از این ساده به نظر می‌رسیدند، ناگهان دشوار شوند. در چنین شرایطی، تقسیم کارهای خانه اهمیت زیادی پیدا می‌کند؛ نه فقط برای مرتب ماندن خانه، بلکه برای کاهش فشار جسمی و روانی والدین.

لازم نیست همه‌چیز مثل قبل باشد

یکی از اشتباه‌های رایج والدین تازه‌کار این است که انتظار دارند خانه بعد از تولد نوزاد همچنان با همان نظم گذشته اداره شود. اما در هفته‌ها و ماه‌های نخست، اولویت اصلی باید سلامت مادر، نوزاد و استراحت والدین باشد.

تمیزکردن خانه، شستن ظرف‌ها، مرتب‌کردن لباس‌ها و حتی آشپزی می‌توانند برای مدتی با استانداردهای متفاوتی انجام شوند. خانه‌ای که کمی نامرتب است، الزاماً نشانه بی‌توجهی نیست؛ گاهی نشانه آن است که والدین انرژی خود را برای مراقبت از نوزاد و استراحت ذخیره کرده‌اند.

کارها را مشخص و قابل اندازه‌گیری کنید

عبارت «کمک کن» معمولاً چندان کاربردی نیست، چون ممکن است هرکدام از والدین تصور متفاوتی از میزان و نوع کمک داشته باشند. بهتر است فهرستی از کارهای روزانه و هفتگی تهیه شود و مسئولیت‌ها به شکل مشخص تقسیم شوند.

برای مثال، یک نفر می‌تواند مسئول شستن ظرف‌ها و آماده‌کردن وعده‌های ساده غذایی باشد و نفر دیگر لباس‌ها را بشوید، خرید خانه را انجام دهد و زباله‌ها را بیرون ببرد. مراقبت از نوزاد نیز باید بخشی از همین تقسیم مسئولیت باشد، نه کاری که به‌طور پیش‌فرض فقط وظیفه یکی از والدین تلقی شود.

مراقبت از نوزاد هم «کار» است

یکی از مهم‌ترین نکات در تقسیم وظایف این است که مراقبت از نوزاد را از فهرست کارها جدا نکنیم. بیدارشدن‌های شبانه، تعویض پوشک، آرام‌کردن نوزاد، آروغ‌گرفتن، حمام‌کردن و مراقبت از کودک همگی زمان و انرژی می‌گیرند.

بنابراین اگر یکی از والدین بخش قابل‌توجهی از زمان خود را صرف مراقبت مستقیم از نوزاد می‌کند، بهتر است طرف مقابل سهم بیشتری از کارهای خانه را بر عهده بگیرد. هدف، الزاماً تقسیم دقیق ۵۰-۵۰ نیست؛ هدف این است که فشار کلی زندگی تا حد ممکن عادلانه توزیع شود.

شیفت‌بندی برای شب‌های سخت

خواب یکی از بزرگ‌ترین چالش‌های دوران نوزادی است. اگر هر دو والد هر شب به یک اندازه بیدار شوند، ممکن است هر دو در طولانی‌مدت فرسوده شوند. بسته به شرایط خانواده، می‌توان برای شب‌ها برنامه‌ای انعطاف‌پذیر تنظیم کرد.

برای نمونه، اگر امکانش وجود دارد، یکی از والدین می‌تواند بخشی از شب مسئول آرام‌کردن یا تعویض پوشک نوزاد باشد و والد دیگر فرصت بیشتری برای خواب داشته باشد. البته نوع تغذیه نوزاد و شرایط جسمی مادر، به‌ویژه در دوران شیردهی، باید در این برنامه در نظر گرفته شود.

کارهای خانه را ساده‌تر کنید

در این دوران قرار نیست آشپزی هر روز مفصل باشد یا خانه همیشه کاملاً مرتب بماند. تهیه غذاهای ساده، پختن مقدار بیشتر غذا برای چند وعده، استفاده از خرید اینترنتی یا کمک‌گرفتن از اعضای خانواده می‌تواند فشار را کاهش دهد.

اگر خانواده یا دوستان نزدیک پیشنهاد کمک می‌دهند، بهتر است به جای پاسخ کلی مانند «ممنون، اگر لازم شد خبر می‌دهم»، یک کار مشخص به آن‌ها سپرده شود؛ مثلاً خرید مواد غذایی، آماده‌کردن یک وعده غذا یا نگهداری کوتاه‌مدت از نوزاد، در صورتی که والدین با این کار راحت باشند.

تقسیم کار باید قابل تغییر باشد

شرایط والدین در هفته‌های پس از تولد نوزاد ثابت نیست. ممکن است یک روز یکی از والدین انرژی بیشتری داشته باشد و روز دیگر به استراحت بیشتری نیاز پیدا کند. بنابراین بهتر است تقسیم وظایف یک قرارداد خشک و تغییرناپذیر نباشد.

هر چند روز یک‌بار می‌توان چند دقیقه درباره شرایط صحبت کرد: کدام کار بیشتر خسته‌کننده شده؟ کدام وظیفه را می‌توان حذف یا ساده‌تر کرد؟ آیا یکی از والدین احساس می‌کند بار بیشتری را تحمل می‌کند؟

همین گفت‌وگوهای کوتاه می‌توانند از شکل‌گیری دلخوری‌های طولانی جلوگیری کنند.

هدف، خانه کامل نیست؛ خانواده سالم‌تر است

پس از تولد نوزاد، بسیاری از خانواده‌ها تصور می‌کنند باید هم‌زمان والدین ایده‌آل، خانه‌دارهای بی‌نقص و میزبان‌های همیشگی باشند. در حالی که ماه‌های نخست بیشتر از هر چیز به انعطاف، استراحت و همکاری نیاز دارد.

تقسیم عادلانه کارهای خانه به این معنا نیست که هر دو نفر دقیقاً تعداد یکسانی کار انجام دهند. مهم این است که هر دو والد احساس کنند مسئولیت زندگی مشترک و مراقبت از نوزاد را با هم بر عهده دارند. گاهی بهترین تصمیم این است که بعضی کارها برای مدتی انجام نشوند؛ چون در خانه‌ای که یک نوزاد تازه متولد شده، استراحت و سلامت والدین می‌تواند از یک خانه کاملاً مرتب مهم‌تر باشد.