زمان تخمک گذاری زن چه موقع است؟

اطلاعاتی به خانمها داده می شود تا آنها بدانند که در چه روزهایی از ماه به احتمال زیاد می توانند در صورت انجام مقاربت حامله شوند ودر چه روزهایی این احتمال کم می باشد.

لکه بینی خفیف، کمردرد، افزایش میل جنسی، حساسیت در پستان ها، افزایش حس بویایی، تغییر در ترشحات زنانه و افزایش دمای بدن از علائم تخمک گذاری هستند که جزو علائم ثانویه به شمار می روند.

تغییر در مایع دهانه رحم، تغییر در موقعیت دهانه رحم یا سفتی و تغییر در درجه حرارت پایه بدن، نیز علائم اولیه تخمک گذاری در زنان هستند.

اهمیت زمان تخمک گذاری

طول عمر تخمک بعد از تخمک گذاری بین 12 تا 24 ساعت است و پس از آن تخمک تجزیه می شود و بارور نخواهد شد. لقاح باید در مدت زمان 12 تا 24 ساعت بعد از تخمک گذاری اتفاق بیفتد، به همین علت برای افزایش شانس باروری در هر دوره از تخمک گذاری لازم است زمان تخمک گذاری، اسپرم ها در آن محل حضور داشته باشند تا بتوانند تخمک را بارور کنند. به همین علت، فهمیدن این مسئله که آیا تخمک گذاری انجام گردیده است و دقیقاً در چه زمانی انجام می شود، به زن و مرد کمک می کند که برای حامله شدن در زمان های درست نزدیکی جنسی داشته باشند.

در روش آگاهی از زمان باروری ، مجموعه ای از اطلاعات به خانمها داده می شود تا آنها بدانند که در چه روزهایی از ماه به احتمال زیاد می توانند در صورت انجام مقاربت حامله شوند ودر چه روزهایی این احتمال کم می باشد.

خانمها می توانند با مشاهده تغییراتی که در بدنشان ایجاد می شود بفهمند که زمان تخمک گذاری (آزاد شدن تخمک از تخمدانها ) چه موقعی می باشد. سپس آنها می توانند با استفاده از این اطلاعات از بروز حاملگی جلوگیری نمایند.

موثر ترین راه برای کشف این موضوع که زمان باروری هر شخصی در چه روزهایی از ماه می باشد، استفاده از هر سه روشی است که در اینجا توضیح داده می شود.

آگاهی از زمان باروری، میزان درک خانمها را در مورد بدن و سیکل (چرخه) قاعدگی شان افزایش می دهد. برای اینکه این روش بعنوان یک روش جلوگیری از بارداری موثر واقع شود، باید خانمها در روزهایی که احتمال باروری زیادی وجود دارد از انجام مقاربت خودداری نمایند و یا اینکه از سایر روشهای جلوگیری از بارداری (مثل کاندوم) استفاده کنند. بطور کلی تقریبا یک سوم از روزهای هر ماه را روزهای باروری تشکیل می دهد.

نشانه های رایج در تخمک گذاری
۱- تغییر در مایع دهانه رحم:
مایع دهانه رحم شبیه به "سفیده تخم مرغ" است که نشانه این است که نزدیک تخمک گذاری هستید یا تخمک گذاری می کنید. هر زن می تواند نوع خاصی از مایع دهانه رحم را تجربه کند. تخمک گذاری معمولا در روزی که زن بیشترین میزان مایع مرطوب را داشته باشد، انجام می شود.
۲- تغییر در درجه حرارت پایه بدن:
برای اکثر زنان، قبل از تخمک گذاری، درجه حرارت بدن نسبتا ثابت است. همانطور که به تخمک گذاری نزدیک می شوید، ممکن است کاهش کمی داشته باشید، اما پس از تخمک گذاری افزایش شدیدی خواهید داشت. افزایش دما نشانه آن است که تخمک گذاری به تازگی اتفاق افتاده است.
۳- تغییر در موقعیت دهانه رحم یا سفتی:
دهانه رحم دچار تغییرات زیادی می شود. در طی تخمک گذاری، دهانه رحم نرم، باز و مرطوب است.
این ۳ علامت اصلی تخمک گذاری را می توان مورد مطالعه و ردیابی قرار داد تا بتوانید دقیقا زمانی که تخمک گذاری می کنید پیش بینی کنید.

علائم ثانویه تخمک گذاری
نشانه های تخمک گذاری دیگری نیز وجود دارد. این علائم ثانویه ممکن است به طور مداوم برای بسیاری از زنان اتفاق بیفتد. این علائم تخمک گذاری ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- لکه بینی خفیف
- کمر درد یا درد در یک سمت لگن
- حساسیت پستان
- نفخ شکم
- افزایش میل جنسی
- افزایش حس بویایی، طعم یا بینایی
- درد در یک طرف شکم
- سطح بالای هورمون لووتیونی که می تواند در آزمایش تخمک گذاری تشخیص داده شود
نشانه های تخمک گذاری می تواند یکی از موارد زیر باشد، اگر چه بسیاری از زنان ممکن است تنها یک یا دو مورد را متوجه شوند، یادگیری پیگیری تخمک گذاری و توجه به علائم ممکن است برای بعضی از زنان در ابتدا یک چالش باشد، اما در طول زمان بسیاری از زنان به راحتی این علائم را تشخیص می دهند و می توانند از آنها استفاده کنند. درک زمان تخمک گذاری می تواند به شما برای بارداری کمک کند.

چرخه تخمک گذاری به دو بخش تقسیم می شود
نیمه اول چرخه تخمک گذاری:
فاز فولیکولی نامیده می شود. این مرحله اولین روز از آخرین دوره قاعدگی را آغاز می کند و تا زمان تخمک گذاری ادامه می یابد. این نیمه اول چرخه می تواند به شدت برای هر زن که از ۷ روز تا ۴۰ روز به طول انجامد، متفاوت باشد.
نیمه دوم چرخه تخمک گذاری:
فاز لوتئال نامیده می شود و از روز تخمک گذاری تا دوره بعدی شروع می شود. فاز لوتئال دارای یک جدول زمانی دقیق تر است و معمولا تنها ۱۲-۱۴ روز از روز تخمک گذاری است. این در نهایت به این معنی است که روز تخمک گذاری چرخه شما را تعیین خواهد کرد.
این بدان معنی است که عوامل خارجی مانند استرس، بیماری و اختلال روال عادی می توانند تخمک گذاری شما را از بین ببرند و در نتیجه زمان دوره شما تغییر می کند.
بنابراین این که استرس می تواند بر دوره شما تاثیر بگذارد، تنها تا حدی درست است. استرس می تواند تخمک گذاری شما را تحت تأثیر قرار دهد.
مایع دهانه رحم یک ماده مرطوب و لغزنده است که شبیه "سفیده تخم مرغ" می باشد. یک دماسنج کمک می کند تا افزایش درجه حرارت بدن را پیگیری کنید.
راه دیگری برای پیگیری تخمک گذاری از طریق کیت تخمک گذاری و بررسی باروری است. ردیابی تخمک گذاری می تواند به یک زن کمک کند تا ایده بهتری در خصوص چرخه ماهانه و تخمک گذاری داشته باشد. هنگامی که تخمک گذاری رخ دهد، کاری برای افزایش شانس بارداری نمی توانید انجام دهید. گام بعدی توجه به علائم اولیه بارداری است.

روش آگاهی از زمان باروری متکی به اطلاعات زیر است

چهار ده روز قبل از اینکه خونریزی عادت ماهانه بعدی شروع شود ، یک تخمک از تخمدان رها می شود ( به این وضعیت اصطلاحا تخمک گذاری گفته می شود ).

بعد از انجام مقاربت ، اسپرمهای آقایان می توانند تا پنج روز نیز در دستگاه تناسلی خانمها زنده بمانند ( اگر چه اکثر آنها بعد از دو روز از بین می روند ).

در صورتی که از سه روز قبل تا سه روز بعد از زمان تخمک گذاری مقاربت انجام شود احتمال وقوع حاملگی زیاد می باشد.

از آنجایی که زمان دقیق تخمک گذاری (آزاد شدن تخمک از تخمدان) را نمی توان دقیقا پیش بینی نمود ، بنابراین ۲ تا ۳ روز نیز به شروع و انتهای این دوره باید اضافه نمود . روش آگاهی از زمان باروری برای خانمهایی که دارای زمانهای قاعدگی منظم در هر ماه می باشند بسیار موثر می باشد.

ارزیابی ترشحات دهانه رحم

در طی یک دوره قاعدگی ، قوام یا غلظت ترشحات دهانه رحم در روز های قبل از تخمک گذاری ، ترشحات دهانه رحم به بالا کشیدن و بالا بردن اسپرمها به داخل رحم و از آنجا به لوله ای فالوپ یعنی جایی که معمولا لقاح انجام می شود کمک می نماید.

ترشحات گردن رحم همچنین به بقای اسپرمها در داخل رحم کمک می کند.

در یک چرخه قاعدگی طبیعی معمولا بعد از پنج روز خونریزی قاعدگی، سه یا چهار روزمهبل خشک می باشد ، سپس با ترشحات مایعی سفید یا زرد رنگ و چسبناک روزهای خیس بودن آغاز می گردد . این خیس بودن به تدریج افزایش یافته تا به روزی می رسیم که خیس ترین روز می باشد.

در این روز ترشحات فراوان، صاف، لیز و لغزنده و خیلی کش می آید ( مثل سفیده تخم مرغ ) . معمولا تخمک گذاری از دو روز قبل تا دو روز بعد از پیدا شدن چنین حالتی رخ میدهد . با یادداشت نمودن میزان ترشحات و پیدا کردن خیس ترین روز هر دوره قاعدگی می توانید روزهای تخمک گذاری را مشخص نمایید.

با استفاده از یک اسپکولوم (speculum) پلاستیکی می توانید خودتان ترشحات دهانه رحم را از نظر قوام و غلظت آن ارزیابی نمایید.

روش اندازه گیری دمای پایه ای بدن

هنگامی که یک خانم هر روز دمای بدن خود را اندازه می گیرد متوجه می شود که وقتی تخمک گذاری انجام میشود تغییراتی در دمای بدنش ایجاد می گردد. درست قبل از زمان تخمک گذاری، دمای بدن بطور موقتی به مدت کوتاهی پایین می آید.

در عرض ۱۲ ساعت که تخمک گذاری انجام می شود دمای بدن چند دهم درجه بالا می رود و تا هنگام قاعدگی بعدی به همان حالت بالا باقی می ماند. وقتی درجه حرارت به مدت سه روز در همان حد بالا باق بماند، روزهای باروری پایان یافته و روزهایی که می توان بدون هیچگونه وسیله جلوگیری از بارداری مقاربت انجام داده و حامله نشد شروع می گردد.

همانند روش تقویمی ، در روش اندازه گیری دمای پایه ای بدن ، شما باید به مدت ۸ تا ۱۲ ماه دمای بدن خود را اندازه گیری و یادداشت نمایید تا بتوانید از آن بعنوان یک روش نسبتا مطمئن جلوگیری از بارداری استفاده نمائید.

یکی از اشکالات این روش آن است که دمای بدن افراد ممکن است بر اثر بیماریهای مختلف ، کم خوابی یا مصرف داروها نیز تغییر یابد.

سایر علائمی که در هنگام تخمک گذاری در بدن تغییر می یابند عبارتند از :

- تغییراتی در وضعیت قرار گیری رحم

- درد خفیف یا انقباضات خفیفی در یک طرف قسمت تحتانی شکم ( در محل یکی از تخمدانها)

- نرم شدن دهانه رحم

- حساس شدن دهانه رحم

- حساس شدن پستانها

بنابراین برای جلوگیری از بارداری به روش "آگاهی از زمان باروری" باید در زمانهای باروری یعنی از ۵ روز قبل تا ۳ روز بعد از تخمک گذاری از مقاربت نمودن پرهیز نمود و یا اینکه از سایر روشهای جلوگیری از بارداری مثل کاندوم در طی این روزها استفاده نمود .

تعیین بهترین زمان نزدیکی جنسی برای بارداری
پس تخمک گذاری شما ده روز طول می کشد.... اما اگر می خواهید باردار شوید باید نزدیک ترین زمان ممکن به تخمک گذاری نزدیکی داشته باشید.
چگونه می توانید برای بارورترین زمان ممکن در طول دوره تخمک گذاری برنامه ریزی کنید؟
روش های زیادی برای پیش بینی زمان تخمک گذاری وجود دارد. بهترین گزینه شما عبارتند از کیت تست تخمک گذاری، نمودار دمای پایه بدن، و چک کردن مخاط دهانه رحم بارور.
با توجه به مطالعات، پس از مشاهده تخمک بارور سفید که مشابه مخاط دهانه رحم است می توانید نزدیکی داشته باشید.
مطالعات نشان می دهد زمان بندی رابطه جنسی برای بارداری باعث استرس بیش از حد برخی زوج ها می شود.
زمان بندی رابطه جنسی برای بارداری خوب است اما برای رابطه شما خوب نیست.
یکی دیگر از گزینه ها داشتن رابطه جنسی مکرر و فکر نکردن به زمان تخمک گذاری است. اما باز هم، این مسئله در زوج هایی که تلاش برای بارداری می کنند یا فکر می کنند مشکل باروری دارند، مشکل ساز است.
مگر اینکه در حال درمان باشید و دکتر از شما خواسته باشد روزی خاص نزدیکی جنسی داشته باشید.
سه تا چهار بار در هفته نزدیکی داشته باشید. در این صورت بلاخره در یکی از روزهای تخمک گذاری نزدیکی خواهید داشت.
چطور متوجه می شوید که تخمک گذاری انجام نمی شود؟
اگر تخمک گذاری نداشته باشید، هیچ مقدار نزدیکی جنسی باعث بارداری شما نخواهد شد. چگونه می توانید بفهمید تخمک گذاری دارید یا نه؟ دوره های نامنظم پریودی و یا پریود نشدن یکی از نشانه های اتفاق نیفتادن تخمک گذاری یا به ندرت اتفاق افتادن آن می باشد. ممکن است پریودی شما منظم باشد ولی تخمک گذاری اتفاق نیفتد، این مسئله خیلی غیر متداول است.
اگر رابطه جنسی محافظت نشده پس از یک سال به بارداری منجر نشود(یا شش ماه، اگر سن شما بیشتر از 35 سال است) حتما باید به پزشک مراجعه کنید تا باروری شما را بررسی کند.
اگر هر گونه علائمی ناشی از مشکلات باروری (از جمله نشانه هایی از انجام نشدن تخمک گذاری) دارید وقت خود را تلف نکنید و به پزشک مراجعه کنید.

مزایای جلوگیری از بارداری به روش "آگاهی از زمان باروری"

- هیچگونه عوارض جانبی ندارد

- در خانمهایی که دارای دوره های قاعدگی منظمی هستند بسیار موثر می باشد

- اطلاعات خانمها را نسبت به بدن خود افزایش می دهد

معایب جلوگیری از بارداری به روش " آگاهی از زمان باروری"

- آموختن این روش زمان نسبتا زیادی می خواهد

- این روش نیاز به محاسبه و همکاری طرفین دارد

- شکست این روش نسبت به سایر روشها بیشتر می باشد.

11 سوال رایج شما درباره تخمک گذاری
۱- آیا می توانم در دوران پریودی باردار شوم؟
حاملگی در پریودی رخ نمی دهد. این به این دلیل است که اسپرم میتواند تا 5 روز در بدن زندگی کند و اگر یک زن به زودی پس از دوره تخمک گذاری کند، پس از آن ممکن است بارداری رخ دهد.
۲- آیا می توانم بدون تشخیص مایع دهانه رحم تخمک گذاری کنم؟
حتی بدون تشخیص مایع دهانه رحم تخمک گذاری می تواند صورت بگیرد. هر زن می تواند به نوعی مایع دهانه رحم را مشاهده کند.
۳- اگر بیشتر از یک روز مایع دهانه رحم را مشاهده کنم چه اتفاقی می افتد؟
بسیاری از زنان می توانند مایعات دهانه رحم را چند روز قبل از تخمک گذاری تجربه کنند و حتی می توانند پس از تخمک گذاری آن ها را ببینند. این مایع معمولا در هنگام تخمک گذاری دیده می شود، هر چند مقاربت هایی که در چند روز قبل اتفاق می افتد نیز ممکن است منجر به حاملگی شود.
۴- اگر کیت تست تخمک گذاری مثبت باشد، این بدان معنی است که تخمک گذاری رخ میدهد؟
کیت پیش بینی تخمک گذاری تعیین می کند آیا هورمون لوتئینیزه تولید می شود یا خیر. هورمون لوتئینیزه درست قبل از تخمک گذاری دیده می شود. اگر بیماری هایی مانند تخمدان پلی کیستیک، نارسایی زودرس تخمدان موجود باشد سطح بالایی از LH دیده می شود. همچنین، زنان مبتلا به سندرم فولیکول ناشی از لوتئینیزه ممکن است موجب افزایش هورمون LH بدون تخمک گذاری شوند. هر یک از این شرایط می تواند منجر به نتیجه مثبت کاذب در آزمون پیش بینی تخمک گذاری شود.
۵- آیا زن می تواند بیشتر از یک بار در طی هر دوره تخمک گذاری کند؟
یک زن نباید بیش از یک بار در هر دوره تخمک گذاری کند. این به خاطر تعادل دقیق هورمون ها و سطوح آنها است. بنابراین، او نمیتواند بیش از یک بار در دوران بارداری باردار شود. به یاد داشته باشید، اگر شما از روش پیگیری مانند OPK ها، درجه حرارت بدن و یا مخاط استفاده نمی کنید، راه های تضمین شده ای وجود ندارد که روز تخمک گذاری را تعیین کنید. بسیاری از برنامه های ردیابی دوره به شما "روز تخمک گذاری" را می دهند، اما این تنها برآورد زمانی که ممکن است رخ دهد. بنابراین، دو روز (یا بیشتر) بعد از روز تخمک گذاری روز "امن" برای داشتن رابطه جنسی است. تخمک گذاری چندگانه پدیده دیگری است که می تواند رخ دهد و زمانی که دو یا چند تخمک در یک چرخه واحد آزاد می شوند، می باشد. تخمک ها طی یک دوره 24 ساعته آزاد می شوند و مسئول تولد دوقلوها هستند.
۶- آیا می توانم بدون پریود شدن تخمک گذاری کنم؟
از آن جا که یک زن 12 تا 14 روز قبل از دوره مورد انتظار خود تخمک آزاد می کند، زنان بدون داشتن دوره می توانند باردار شوند. زنانی که به علت شرایط خاص (به عنوان مثال وزن کم، شیردهی، پروموتراپی و غیره) در معرض قاعدگی قرار نمی گیرند، ممکن است باردار شوند زیرا تخمک گذاری می تواند هر زمانی شروع شود. برای کسانی که می خواهند باردار شوند، پریود نشدن می تواند زمان دقیق تخمک گذاری را تعیین کند.
۷- آیا می توانم پریود شوم اما هنوز تخمک گذاری نکرده باشم؟
پریود شدن لزوما به معنای آن نیست که تخمک گذاری صورت گرفته است. در طی یک چرخه غیرطبیعی ممکن است زنان خونریزی داشته باشند که ممکن است یک دوره باشد، اگر چه این واقعا یک دوره واقعی نیست.
۸- آیا زنان در روز چهاردهم پس از شروع دوره تخمک گذاری نمی کنند؟
روز تخمک گذاری از زنی به زن دیگر متفاوت است و حتی می تواند برای یک زن از ماه تا ماه متفاوت باشد. برای یک زن با چرخه 28 روزه، تخمک گذاری از روز 11 تا روز 21 سیکل است. تخمک گذاری می تواند در هر روز رخ دهد.
۹- در طول زمان تخمک گذاری چند روز بارور هستم؟
در طی تخمک گذاری، تخمک فقط در حدود 12 تا 24 ساعت در دسترس است. اما از آنجایی که اسپرم در بدن برای 3-5 روز پس از رابطه جنسی زندگی می کند و تخمک برای یک روز در دسترس است، زمان باروری شما بیشتر از 5 تا 7 روز در نظر گرفته می شود.
۱۰- آیا می توانم در طول دوره تخمک گذاری کنم؟
پاسخ به این سوال بستگی به این دارد که تخمک گذاری را چه در نظر بگیرید. قاعدگی یا پریود خونریزی است که آندومتر از روز 12 تا 16 پس از تخمک گذاری شروع به ریزش می کند. با این حال، برخی از زنان در اواسط دوره یا خونریزی تخمک گذاری را تجربه می کنند.
۱۱- آیا بعد از پریودی می توانم تخمک گذاری کنم؟
تعداد روزها در چرخه با شمارش تعداد روزها از آغاز یک دوره تا آغاز دوره بعدی محاسبه می شود. به عنوان مثال، اگر یک دوره کوتاه، 21 روز دارید و به مدت 7 روز خونریزی میکنید، پس از گذشت دوره، میتوانید تخمک گذاری کنید. این به این دلیل است که تخمک گذاری به طور کلی 12-16 روز قبل از شروع دوره بعدی شما رخ می دهد.

تغییرات بدن سیکل قاعدگی