زردی گرفتن نوزاد، تشخیص و درمان

زردی نوزاد یک حالت رایج است که باعث زرد شدن پوست و سفیدی چشم ها می‌شود. تقریبا همه نوزادان تازه به دنیا آمده مبتلا به درجاتی از زردی می شوند اما این زردی همیشه قابل توجه نیست.
برای بیشتر نوزادان، زردی یک شرایط بی خطر است که به طور خود به خودی یا با درمانی معمولی از بین می رود اما در موارد نادر، زردی می تواند خطرناک باشد و نیازمند درمان جدی است.
رنگدانه خونی به نام بیلی روبین با شکسته شدن سلول های قرمز خونی تولید می شود و کبد مسئول بیرون راندن این رنگدانه از خون است. در روزهای اول بعد از تولد به دلیل اینکه کبد هنوز کارایی خود را به خوبی پیدا نکرده نمی تواند بیلی روبین را از جریان خون حذف کند و سطح بالای این رنگدانه در خون باعث زردی می شود.

فاکتورهای خطر ایجاد زردی

نوزادانی با شرایط زیر بیشتر در معرض ابتلا به زردی هستند:
- نوزادان نارس که قبل از هفته ۳۸ام بارداری به دنیا می آیند.
- نوزادانی که به مقدار کافی از شیر مادرشان تغذیه نشده اند.
- نوزادانی که گروه خونی آن ها با مادرشان سازگار نیست که این ممکن است باعث تجمع آنتی بادی شود که سلول های قرمز خونی را تخریب و باعث افزایش ناگهانی سطح بیلی روبین می شود.
- عوامل دیگری مثل کبودی نوزاد در زمان تولد، خونریزی داخلی، عفونت، نقص کبدی، کمبود آنزیم یا اختلال در سلول های قرمز خونی می توانند باعث زردی نوزاد شوند.

چه زمانی باید به پزشک مراجعه شود؟

در بیشتر موارد، زردی نوزاد خفیف است و به طور خود به خود بعد از ۱۰ تا ۱۴ روز از بین می رود و به درمان خاصی نیاز ندارد؛ فقط باید نوزاد به طور مکرر (بین ۸ تا ۱۲ بار در روز) از شیر مادر تغذیه کند.
اما در صورت بروز موارد زیر لازم است به پزشک مراجعه کرده و درمان جدی تری دنبال شود:
- زردی نوزاد قبل از ۲۴ ساعت اول بعد از تولد شروع شود
- زردی بعد از هفته اول تولد شروع شود
- زردی نوزاد شدیدتر و بدتر شود
- زردی نوزاد بعد از دو هفته بهبود نیابد
- سفیدی چشم ها زرد شوند
- پوست شکم، بازوها و پاهای نوزاد زرد شود
- در صورتی که نوزاد تمایلی به غذا خوردن نداشته باشد و بهانه گیر شود
- درمان زردی نوزاد

فوتوتراپی (نور درمانی)

فوتوتراپی یک روش درمانی موثر و معمول است که در آن از نور برای شکستن بیلی روبین استفاده می شود.
در این روش، نوزاد در زیر نور خاصی با طیف سبز- آبی قرار داده می شود. نوزاد فقط با پوشک پوشانده و عینک مخصوصی برای حفاظت از چشم ها نیز استفاده می شود.

ایمنوگلوبین درون وریدی

در مواردی که زردی به علت تفاوت گروه خونی مادر و نوزاد است از روش ایمنوگلوبین داخل وریدی استفاده می شود. ایمنوگلوبین داخل وریدی پروتئینی است که باعث کاهش سطح آنتی بادی تولید شده علیه سلول های قرمز خون می شود.

تعویض خون نوزاد

در موارد بسیار شدید که زردی به درمان های معمول پاسخ نمی دهد لازم است خون نوزاد تعویض شود. در این روش به دفعات متعدد مقداری از خون نوزاد گرفته می شود و با خون فرد دهنده مناسب تعویض می شود.