مراقبتهای دوران بارداری، گروه خونی منفی دارید؟
ناسازگاری Rh جنین و مادر باعث تخریب گلبولهای قرمز جنین در طول بارداری می شود.
بیشتر جمعیت جهان (۸۵ تا ۹۰ درصد ) عامل Rh دارند. چنین افرادی Rh مثبت و افراد بدون این عامل، Rh منفی نامیده می شوند. بطور طبیعی این عامل مشکلی ندارد، ولی در صورتیکه مادر Rh منفی دارای جنین Rh مثبت باشد، مشکلاتی بوجود می آید. ناسازگاری Rh جنین و مادر باعث تخریب گلبولهای قرمز جنین (کمخونی همولیتیک) در طول بارداری و بعد از تولد در اثر پادتنهای انتقال یافته از خون مادر می شود.
علایم RH منفی در بارداری
در طول بارداری:
کم شدن رشد جنین
کم شدن میزان حرکت جنین
علایم RHمنفی بعد از تولد:
- رنگپریدگی نوزاد
- زردی نوزاد که 24 ساعت پس از تولد بروز میکند.
- خونریزی و کبودی بیمورد بر روی پوست نوزاد
- ورم بر روی پوست
- مشکلات تنفسی
- تشنج
- بیحرکتی نوزاد
- کم بودن رفلکس طبیعی در نوزاد
اگرچنانچه مادر باردار، Rh منفی باشد، بایستی تزریق عضلانی آمپول روگام به مادر یک مرتبه در هفته 28 ام بارداری انجام گیرد و همچنین اگر نوزاد دارای Rh مثبت گردد 72 ساعت بعد از زایمان، میشود از بروز کم خونی همولیتیک پیشگیری بعمل آورد.
علل بروز مشکلات RH منفی در کودکان
اگر مادر گروه Rh منفی داشته باشد و پدردارای Rh مثبت باشد، ممکن است جنین آنها دارای گروه خونی Rh مثبت گردد. در طول زایمان این کودک، مقدار کمی از خون نوزاد ازراه جفت وارد جریان خون مادر میگردد و در نتیجه بدن مادر شروع به تولید پادتنهایی بر ضد Rh مثبت می کند.
پادتنهای تولید شده بعد از زایمان تولید میگردند.بنابراین بچه اول دچار مشکلی نمیشود، اما در حاملگی های بعد، پادتن تولید شده در خون مادر، با عبور از جفت، گلبولهای قرمز جنین را تخریب میکند. کمخون شدن بعلت این مساله ممکن است آنقدر شدید شود کهمنجر به مرگ جنین گردد.
اگر جنین زنده ماند، این پادتنها درطول فرآیند زایمان به بدن نوزاد انتقال میابند و باعث زردی نوزاد و سایر علایم، در مدت کوتاهی پس از تولد میگردند.
عوارض موردانتظار
با تشخیص زودهنگام این مشکل میتوان با تعویض خون، از آسیب نوزاد پیشگیری کرد.
پیش بینی گروه خونی فرزندان بر حسب آنتی ژن RH D:
اگر پدر و مادر دارای RH+ باشند، فرزندانشان ممکن است RH+ و یا RH- شوند.
چنانچه والدین RH- باشند، فرزندانشان RH- خواهند بود.
اگر یکی از والدین RH+ و دیگری RH- باشد، فرزندانشان RH+ و یا RH- خواهند شد.
نکته: بنابراین مثلا حتی اگر گروه خونی پدر و مادر هر دو O+ باشد ممکن است فرزندی با گروه خونی O- به دنیا آورند.
پیشگیری از خطرات ناشی از RH منفی
- انجام آزمایش و مشاوره لازم پیش از بارداری و زایمان. مراقبتهای پزشکی در مراحل اولیه بارداری، جهت تعیین خطر ناسازگاری Rh ضروری است.
- تزریق گاماگلوبولین اختصاصی ضدRH (روگام ) به مادرباردار در هفته بیست و هشتم بارداری و در طی 72 ساعت بعد از زایمان، سقط یا بارداری نابجا. این کار از تشکیل پادتنهایی که ممکن است جنینهای بعدی را تحت تأثیر قرار دهند پیشگیری می کند.
- اگر بدلیل بالا بودن میزان این پادتنها دربدن مادر، آمنیوسنتز لازم باشد، این اقدام از هفته ۲۸ بارداری باید شروع شود.
علایم RH منفی در بارداری
در طول بارداری:
کم شدن رشد جنین
کم شدن میزان حرکت جنین
علایم RHمنفی بعد از تولد:
- رنگپریدگی نوزاد
- زردی نوزاد که 24 ساعت پس از تولد بروز میکند.
- خونریزی و کبودی بیمورد بر روی پوست نوزاد
- ورم بر روی پوست
- مشکلات تنفسی
- تشنج
- بیحرکتی نوزاد
- کم بودن رفلکس طبیعی در نوزاد
اگرچنانچه مادر باردار، Rh منفی باشد، بایستی تزریق عضلانی آمپول روگام به مادر یک مرتبه در هفته 28 ام بارداری انجام گیرد و همچنین اگر نوزاد دارای Rh مثبت گردد 72 ساعت بعد از زایمان، میشود از بروز کم خونی همولیتیک پیشگیری بعمل آورد.
علل بروز مشکلات RH منفی در کودکان
اگر مادر گروه Rh منفی داشته باشد و پدردارای Rh مثبت باشد، ممکن است جنین آنها دارای گروه خونی Rh مثبت گردد. در طول زایمان این کودک، مقدار کمی از خون نوزاد ازراه جفت وارد جریان خون مادر میگردد و در نتیجه بدن مادر شروع به تولید پادتنهایی بر ضد Rh مثبت می کند.
پادتنهای تولید شده بعد از زایمان تولید میگردند.بنابراین بچه اول دچار مشکلی نمیشود، اما در حاملگی های بعد، پادتن تولید شده در خون مادر، با عبور از جفت، گلبولهای قرمز جنین را تخریب میکند. کمخون شدن بعلت این مساله ممکن است آنقدر شدید شود کهمنجر به مرگ جنین گردد.
اگر جنین زنده ماند، این پادتنها درطول فرآیند زایمان به بدن نوزاد انتقال میابند و باعث زردی نوزاد و سایر علایم، در مدت کوتاهی پس از تولد میگردند.
عوارض موردانتظار
با تشخیص زودهنگام این مشکل میتوان با تعویض خون، از آسیب نوزاد پیشگیری کرد.
پیش بینی گروه خونی فرزندان بر حسب آنتی ژن RH D:
اگر پدر و مادر دارای RH+ باشند، فرزندانشان ممکن است RH+ و یا RH- شوند.
چنانچه والدین RH- باشند، فرزندانشان RH- خواهند بود.
اگر یکی از والدین RH+ و دیگری RH- باشد، فرزندانشان RH+ و یا RH- خواهند شد.
نکته: بنابراین مثلا حتی اگر گروه خونی پدر و مادر هر دو O+ باشد ممکن است فرزندی با گروه خونی O- به دنیا آورند.
پیشگیری از خطرات ناشی از RH منفی
- انجام آزمایش و مشاوره لازم پیش از بارداری و زایمان. مراقبتهای پزشکی در مراحل اولیه بارداری، جهت تعیین خطر ناسازگاری Rh ضروری است.
- تزریق گاماگلوبولین اختصاصی ضدRH (روگام ) به مادرباردار در هفته بیست و هشتم بارداری و در طی 72 ساعت بعد از زایمان، سقط یا بارداری نابجا. این کار از تشکیل پادتنهایی که ممکن است جنینهای بعدی را تحت تأثیر قرار دهند پیشگیری می کند.
- اگر بدلیل بالا بودن میزان این پادتنها دربدن مادر، آمنیوسنتز لازم باشد، این اقدام از هفته ۲۸ بارداری باید شروع شود.
منبع:
کودک آنلاین