توده پستانی در شیردهی، علت بروز
زنانی که به نوزادان خود از پستان خود شیر میدهند اغلب اوقات به دقت از حس موجود در پستان خود آگاهی دارند.
زنانی که به نوزادان خود از پستان خود شیر میدهند اغلب اوقات به دقت از حس موجود در پستان خود آگاهی دارند بنابراین به طور معمول متوجه هر گونه تغییر فیزیکی ایجاد شده در پستانها میشوند. ایجاد تودههای پستانی در دورۀ شیردهی موضوع شایعی است که میتواند زنان را در مورد سرطان پستان دچار نگرانی کند.
زنانی نیز که از ابتلاء خود به سرطان پستان مطلعند در عین حال احتمال دارد که نگرانیهایی در مورد ایمنی شیردهی از پستان داشته باشند و ممکن است نگران این موضوع این نیز باشند که آیا درمان سرطان بر بچۀ آنها تأثیر منفی خواهد داشت.
آیا احتمال ابتلاء به سرطان در هنگام شیردهی از پستان وجود دارد؟
احتمال ابتلاء به سرطان پستان در دورۀ شیردهی وجود دارد اما میزان بروز آن نادر است. تعداد زنان شیرده مبتلاء به سرطان معادل 3 درصد موارد سرطان پستان محاسبه شده است.
بر مبنای اعلام "انستیتو ملی سرطان" برخی تحقیقات عنوان میکنند که ریسک سرطان پستان در سالهای پس از بارداری و زایمان بچه به طور موقت افزایش مییابد.
این افزایش ریسک ممکن است نتیجۀ تغییرات هورمونی در طول بارداری باشد.
به هر جهت در مجموع شیر دادن از پستان ریسک سرطان پستان را در زنان به ویژه در دورۀ پیشیائسگی کاهش میدهد.
ماههای اختصاص یافته به بارداری و شیردهی از پستان شمار چرخههای عادات ماهانهای را که زنان در کل عمر تجربه میکنند کاهش میدهد. این موضوع باعث کاهش میزان قرار گرفتن زن در معرض هورمونهایی میشود که ریسک ابتلاء به برخی سرطانها را افزایش میدهند.
علیرغم کاهش ریسک، زنان در صورت وجود هر گونه نگرانی در مورد سلامت پستانهای خود باید به پزشک مراجعه کنند.
چند عامل میتواند تشخیص وقوع سرطان پستان را در زنان شیرده دشوارتر کنند. این عوامل از جمله شامل موارد زیرند:
- شیر دادن از پستان میتواند باعث ایجاد مشکلاتی شود که بسیار شبیه به علایم سرطان پستان هستند.
- پزشکان ممکن است در فکر آزمایش زنان در مورد سرطان نباشند اگر آنان در دورۀ شیردهی با بروز تودهای در پستان مواجه شده باشد زیرا علل محتمل دیگری نیز در این مورد مطرحند.
- احتمال ارائۀ جواب مثبت کاذب یا نتایج غیر قطعی در طول دورۀ شیردهی در صورت استفاده از ماموگرام و اولتراسوند پستان بیشتر است.
چه چیز دیگری میتواند علت بروز توده پستانی در دورۀ شیردهی باشد؟
وضعیتهای متعددی غیر از سرطان پستان وجود دارند که میتوانند در دورۀ شیردهی باعث ایجاد توده در پستان زنان شوند. این موارد عبارتند از:
انباشتگی
این موضوع عمومیت دارد که در هفتههای نخست شیردهی، پستان زنان بیش از حد پر از شیر شود که این وضعیت سبب ایجاد نوعی حس وجود توده و ناراحتی در پستان میشود. وضعیت مزبور انباشتگی نامیده میشود.
انباشتگی در طول مراحل اولیه شیردهی از پستان عمومیت دارد اما در عین حال امکان بروز آن هر گاه که تخلیۀ پستانها به صورت کامل صورت نگیرد، وجود خواهد داشت.
علایم انباشتگی باید پس از تخلیۀ پستانها از بین بروند. این اختلال در عین حال به مرور زمان و هنگامی که بدن مادر خود را با میزان نیاز بچه به شیر تنظیم میکند از بین میرود.
انسداد مجاری شیر
سلولهای ویژهای در پستان شیر را پیش از آنکه از طریق مجاری کوچک داخل پستان به نوک پستان راه یابد، تولید میکنند.
اگر تخلیۀ شیر بسیار غیر مکرر صورت گیرد یا شیر متراکم یا غلیظ باشد، میتواند باعث انسداد مجرای مورد بحث شود. این وضعیت میتواند به احتباس شیر در بافت پستان منجر گردد که احتمال شکلگیری تودهای دردناک بر اثر آن وجود دارد.
در اغلب موارد شیردهی مکرر، ماساژ پستان، و کمپرس گرم میتواند به رفع انسداد مجرای شیر کمک کنند.
ماستیت (ماستایتیس)
ماستیت التهاب یا عفونت پستان است. بیشترین احتمال بروز ماستیت مربوط به دورۀ انباشتگی پستان یا انسداد مجرای پستان است.
اگر شیر درون پستان حالت چسبندگی پیدا کند، پروتئینهای شیر میتوانند جمع شده و در نهایت شروع به نشت کردن در بافت پیرامون کنند.
در کنار توده پستانی، ماستیت میتواند باعث بروز علایم زیر شود:
- سرخی پستان
- تب
- لرز
- احساس ناخوشی
زنان دچار ماستیت باید شیردهی از پستان را ادامه دهند. شیر دادن ار پستان میتواند به تخلیۀ شیر محبوس درون بافت کمک کند، و این بهترین راه برای تسکین علایم ماستیت محسوب میشود.
آبسه پستان
آبسه یک اختلال نادر اما خطرناک مرتبط به ماستیت درمان نشده است. آبسه به طور معمول یکی از راههایی است که بدن برای مقابله با عفونت در راستای پیشگیری از گسترش آن به سراسر بدن مورد استفاده قرار میدهد.
آبسه در مرکز خود بستهای حاوی چرک و باکتری دارد. وقتی آبسهای شکل میگیرد، بافت عفونی شده در مرکز آبسه قادر به خروج از آن نخواهد بود.
آبسه نیاز به درمان پزشکی فوری دارد، و درمان آن شامل تخلیه آبسه و مصرف آنتیبیوتیک است. هر زنی که گمان دارد دچار آبسه شده است باید در اولین فرصت ممکن به پزشک مراجعه کند.
کیست
کیستهای کوچک که زیر عنوان گالاکتوسل شناخـته میشوند گاهی از اوقات ممکن است که در پستان شکل بگیرند. این کیستها حاوی شیر هستند و بسته به اینکه چه مقدار شیر در پستان وجود داشته باشد امکان محو و ایجاد مکرر کیستهای مزبور وجود دارد.
این تودههای کوچک به طور معمول دردناک نیستند و وقتی دورۀ شیردهی به پایان میرسد از بین میروند.
زنان دچار تودۀ پستانی چه هنگامی باید به پزشک مراجعه کنند؟
در بیشتر موارد تودههای پستان در زنان شیرده سرطانزا نیستند و دلیلی برای نگرانی محسوب نمیشوند.
به هر حال، زنان باید در صورتی که تودههای پستانی دارای شرایط زیر باشند به پزشک مراجعه کنند:
- توده پستانی از بین نمیرود
- توده پستانی به رشد خود ادامه میدهد
- وقتی توده را فشار میدهیم همراه بافت پستان حرکت نمیکند
- توده داخل پستان باعث چال افتادن پوست شده یا باعث میشود تا پوست حالت پوست پرتقال به خود بگیرد
زنان در صورت داشتن هر گونه نگرانی در مورد سلامت کلی پستان خویش نیز باید به پزشک مراجعه کنند.
آیا زنی که دچار سرطان پستان است میتواند به نوزاد خود شیر بدهد؟
در اغلب موارد در صورت تشخیص ابتلاء زنان شیرده به سرطان پستان پزشک توصیه میکند که آنان شیردهی از پستان را متوقف کنند.
بسیاری از درمانهای سرطان میتوانند بر تحویل شیر تأثیر گذاشته یا به شکل منفی بر بدن زنان تأثیر بگذارند.
پزشک کمک میکند تا بهترین گزینه درمانی برای زنان دچار سرطان پستان در دستور کار قرار گیرد و این درمان بسته به فرد بیمار میتواند متفاوت باشد.
درمانهای محتمل در این مورد عبارتند از:
جراحی:
احتمال آن وجود دارد که برای خارج کرده یک توده سرطانی به جراحی نیاز باشد. در برخی موارد این جراحی به روش ماستکتومی (برداشتن یک پستان) یا ماستکتومی دوبل (برداشتن هر دو پستان) انجام میشود. گسترۀ جراحی انجام شده تعیین میکند که آیا فرد میتواند شیردهی از پستان را ادامه دهد یا خیر.
شیمی درمانی:
شیمی درمانی از داروهای شیمیایی قوی برای نابود کردن سلولهای سرطانی در بدن استفاده میکند. زنانی که تحت شیمی درمانی قرار میگیرند باید شیردهی از پستان را متوقف کنند.
اشعه درمانی:
برخی از زنانی که مورد اشعه درمانی قرار میگیرند شاید بتوانند شیردهی از پستان را ادامه دهند که این موضوع به نوع خاص درمان صورت گرفته بستگی دارد. دکتر میتواند زنان را از ریسکهای محتمل آگاه کند تا تصمیمگیری در مورد درمان بر مبنای علم و اطلاع صورت گیرد.
شیردهی از پستان در دورۀ درمان سرطان محتمل است اما این موضوع ضروری است که پیش از آغاز این کار و در کوران آن با پزشک مشورت شود.
پیام همراه
ابتلاء به سرطان پستان در دورۀ شیردهی نادر اما محتمل است. زنان نباید در صورت مواجهه با تغییرات نگران کننده در پستان خود برای مراجعه به پزشک از خود تردید نشان دهند.
در هنگام تشخیص ابتلاء به سرطان پستان زنان باید در مورد گزینههای درمانی با پزشک خود مشورت کنند، که این شامل امکان شیردهی از پستان نیز میشود.
زنان در عین حال باید معاینه بالینی سالانه پستان و نیز بررسی منظم آن را جدی بگیرند.
منبع:
مهرین