سندروم انتقال خون، قل به قل

سندروم انتقال خون قل به قل یا سندروم ترانسفوزیون بین قل ها یکی از اختلالات بارداری های دوقلویی است. این سندروم با حروف اختصاری TTTS به معنای twin to twin transfusion شناخته می شود.

علت سندروم انتقال خون قل به قل :

TTTS در حالتی از دوقلویی بروز می کند که جنین ها از یک جفت تغذیه کرده و مونوکوریون هستند.
در این شرایط ارتباطات عروقی بین جفت ها وجود دارد که باعث ایجاد ارتباط بین گردش خون دو جنین می شود. این ارتباطات می تواند در سطح شریانی-شریانی، شریانی - وریدی و وریدی - وریدی باشد که منجر به عدم تعادل بین میزان خون رسیده به جنین ها می شود.

تشخیص سندروم انتقال خون قل به قل در سه ماهه اول:
در موارد شدید سندروم انتقال خون قل به قل، نشانه های آن در سه ماهگی دیده می شود که عبارتند از :
- افزایش NT در یک یا دو جنین
طبق مطالعات انجام شده در دو قلوهای مونوکوریون که از یک جفت تغذیه می کنند، شیوع افزایش NT در مواردی که بعدا دچار TTTS می شوند، حدود ۳۰ درصد است.
- غیر طبیعی بودن داپلر مجرای وریدی یا داکتوس ونوسوس که در جنین گیرنده دیده می شود.
- تاخوردگی غشای بین دو جنین که می تواند نشانه از تفاوت میزان مایع آمنیون دو جنین باشد.

تشخیص سندروم انتقال خون قل به قل در سه ماهه دوم:
در سندروم انتقال خون قل به قل، یک جنین به دهنده و جنین دیگر به گیرنده تبدیل می شود و تشخیص آن با سونوگرافی میسر است.
نشانه های سندروم انتقال خون قل به قل در جنین دهنده :
- ندیدن مثانه جنین
- کاهش مایع آمنیون یا الیگوهیدرآمنیوس شدید
- بی حرکت بودن جنین
- کم خون شدن جنین
- محدودیت رشد
نشانه های سندروم انتقال خون قل به قل در جنین گیرنده:
- مثانه بزرگ
- افزایش مایع آمنیون یا پلی هیدرآمنیوس
- پرخون شدن جنین
پیامد این تظاهرات می تواند منجر به اختلاف وزن جنین ها در حد ۲۰ درصد شود.

پیشگیری و درمان سندروم انتقال خون قل به قل :

متاسفانه راهی برای پیشگیری از بروز این اختلال در بارداری های دوقلویی نیست چرا که تعداد جفت که نقش اصلی را در بروز TTTS دارد یک پدیده تصادفی و خارج از کنترل است. اما برای تشخیص زود هنگام توصیه می شود به طور مرتب از ۱۲ هفتگی تا ۲۶ هفتگی هر دو هفته سونوگرافی خود را تکرار کنید. بهتر است سونوگرافی ها توسط یک پزشک انجام شود تا بررسی دقیق تری روی روند رشد جنین ها داشته باشد.
امروزه می توان با استفاده از لیزر، ارتباطات عروقی قل ها را در زمان بارداری از بین برد تا تعادل بین میزان خونرسانی ایجاد شود. تصمیم گیری برای استفاده از لیزر جهت درمان سندروم انتقال خون قل به قل، بسته به شرایط جنین ها و شدت اختلال و سن حاملگی دارد. لذا مشاوره با متخصص پریناتولوژی اقدامی آگاهانه است.
گاهی توصیه می شود برای بهبود شرایط مقدرای از مایع آمنیون قل گیرنده خارج شود یا به صورت ارادی یکی از قل ها را در شکم مادر از بین برد تا شانسی برای ادامه بارداری برای قل دیگر باشد.