علت شکننده بودن ناخنها و راههای درمان آن
ناخنهای سالم، صاف و محکم یکی از نشانههای سلامت عمومی بدن هستند. شکننده بودن ناخنها (ناخنهایی که زود میشکنند، لایهلایه میشوند یا ترک میخورند) مشکل شایعی است که بسیاری از افراد، بهویژه خانمها، با آن مواجهاند. این مشکل میتواند دلایل سادهای مانند کمبود رطوبت یا دلایل جدیتری مثل کمبود ویتامینها و بیماریهای زمینهای داشته باشد.
فهرست مطالب
- علل شکننده بودن ناخنها
- علت شکنندگی ناخنها کمبود کدام ویتامین است؟
- تماس زیاد با آب و مواد شیمیایی
- خشکی ناخن
- برخی بیماریها
- استفاده مداوم از کاشت ناخن و ژلیش
- تاثیر ژنتیک
- روشهای خانگی برای سفت شدن و تقویت ناخن
- روشهای دارویی و پزشکی برای تقویت ناخن
- برای شکنندگی ناخن چه قرصی بخوریم؟
- پیشگیری از شکستن ناخنها
- سوالات متداول
علل شکننده بودن ناخنها
شکننده بودن ناخنها دلایل مختلفی دارد که از جمله مهمترین آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
علت شکنندگی ناخنها کمبود کدام ویتامین است؟
مهمترین علت شکنندگی ناخنها کمبود مواد زیر است:
بیوتین
بیوتین یا ویتامین B۷ نقش مهمی در متابولیسم پروتئینها و ساخت کراتین دارد که ماده اصلی تشکیلدهنده ناخن است. کمبود بیوتین میتواند باعث نازک شدن، ترکخوردگی و شکنندگی ناخنها شود و رشد طبیعی آنها را مختل کند. در افرادی که سطح بیوتین بدنشان پایین است، ناخنها بهراحتی میشکنند و دیرتر ترمیم میشوند. تامین بیوتین از طریق رژیم غذایی متعادل یا مکملها میتواند به افزایش ضخامت و استحکام ناخنها کمک کند.
روی
روی یکی از مواد معدنی ضروری برای تقسیم سلولی و ترمیم بافتهاست و کمبود آن تاثیر مستقیمی بر سلامت ناخنها دارد. زمانی که بدن با کمبود روی مواجه میشود، ناخنها شکننده، کدر و دارای خطوط سفید یا ناهموار میشوند. همچنین رشد ناخنها کندتر شده و احتمال شکستن آنها افزایش پیدا میکند. دریافت کافی روی به بهبود ساختار ناخن و کاهش شکنندگی آن کمک میکند.
کلسیم
کلسیم بیشتر با سلامت استخوانها شناخته میشود، اما در استحکام ناخنها نیز نقش دارد. کمبود کلسیم میتواند باعث نازک شدن و شکنندگی ناخنها شود و آنها را مستعد ترکخوردگی کند. در این شرایط ناخنها اغلب نرمتر از حالت طبیعی هستند و بهراحتی میشکنند. تامین کلسیم کافی، بهویژه همراه با سایر مواد معدنی، به حفظ استحکام ناخنها کمک میکند.

ویتامین B12
ویتامین B12 در تولید گلبولهای قرمز و اکسیژنرسانی به بافتها نقش مهمی دارد و کمبود آن میتواند سلامت ناخنها را تحت تاثیر قرار دهد. در صورت کمبود B12، ناخنها ممکن است شکننده، نازک و همراه با تغییر رنگ یا خطوط غیرطبیعی شوند. کاهش اکسیژنرسانی به بستر ناخن باعث ضعف ساختاری آن میشود. اصلاح کمبود این ویتامین میتواند به بهبود رشد و مقاومت ناخنها کمک کند.
ویتامین D
ویتامین D در جذب کلسیم و حفظ تعادل مواد معدنی بدن نقش کلیدی دارد و بهطور غیرمستقیم بر سلامت ناخنها اثر میگذارد. کمبود ویتامین D میتواند باعث ضعف ساختار ناخن و افزایش شکنندگی آن شود. در این شرایط ناخنها ممکن است رشد کندتری داشته باشند و راحتتر بشکنند. تامین ویتامین D کافی به بهبود استحکام ناخنها و حمایت از رشد سالم آنها کمک میکند.
آهن
کمبود آهن یکی از دلایل شایع شکنندگی ناخنهاست، زیرا آهن نقش مهمی در اکسیژنرسانی به بافتها و سلامت سلولهای سازنده ناخن دارد. زمانی که ذخایر آهن بدن کاهش پیدا میکند، رشد ناخنها کند شده و ناخنها نازک، ضعیف و مستعد ترکخوردگی یا لایهلایه شدن میشوند. در برخی افراد حتی تغییر شکل ناخنها به صورت قاشقی نیز دیده میشود. جبران کمبود آهن از طریق تغذیه مناسب یا مکملها، در صورت تشخیص پزشک، میتواند به مرور باعث بهبود استحکام و ظاهر ناخنها شود.
بیشتر بخوانید: علل و روشهای درمان قارچ ناخن
تماس زیاد با آب و مواد شیمیایی
شستن مداوم دستها، استفاده از:
- مایع ظرفشویی
- مواد شوینده قوی
- استون و لاک پاککنها
باعث از بین رفتن چربی طبیعی ناخن و در نتیجه شکنندگی آن میشود.
به نقل از healthylife.com.au
Excessive hand washing side effects include nails breaking or splitting, and the skin on the hands and around the nails may crack or develop symptoms of dermatitis from frequent contact with harsh chemicals, resulting in dry, red and itchy skin.
عوارض جانبی شستشوی بیش از حد دستها شامل شکستن یا ترک خوردن ناخنها میشود و پوست دستها و اطراف ناخنها ممکن است ترک بخورد یا علائم درماتیت ناشی از تماس مکرر با مواد شیمیایی خشن ایجاد شود که منجر به خشکی، قرمزی و خارش پوست میشود.
خشکی ناخن
خشکی ناخن به حالتی گفته میشود که رطوبت طبیعی و چربی محافظ اطراف و داخل صفحه ناخن کاهش مییابد، در نتیجه ناخن انعطافپذیری خود را از دست میدهد. ناخنها بهطور طبیعی برای حفظ سلامت و استحکام خود به میزان مشخصی آب و روغن نیاز دارند؛ وقتی این تعادل بههم میخورد، صفحه ناخن خشک، زبر و آسیبپذیر میشود.

عواملی مانند شستوشوی مکرر دستها با مواد شوینده قوی، تماس طولانی با آب، استفاده زیاد از لاک و استون، تغذیه نامناسب و کمبود ویتامینها میتوانند باعث خشکی ناخن شوند. این خشکی موجب میشود ناخن نتواند در برابر فشار یا ضربه مقاومت کند و بهراحتی ترک بخورد، پوستهپوسته شود یا بشکند.
برخی بیماریها
برخی بیماریها میتوانند روی سلامت ناخن تاثیر بگذارند از جمله:
- کمکاری یا پرکاری تیروئید
- کمخونی
- بیماریهای قارچی ناخن
- مشکلات گوارشی و جذب مواد غذایی
استفاده مداوم از کاشت ناخن و ژلیش
کاشت ناخن میتواند باعث شکنندگی ناخن طبیعی شود زیرا در این فرآیند سطح ناخن برای افزایش چسبندگی مواد سوهانکشی و نازک میشود و این کار لایه محافظ ناخن را از بین میبرد. همچنین استفاده مداوم از مواد شیمیایی، چسبها و ژلها رطوبت طبیعی ناخن را کاهش داده و آن را خشک و ضعیف میکند. برداشتن غیرصحیح کاشت ناخن، بهویژه کندن یا فشار دادن مواد، آسیب بیشتری به بستر ناخن وارد کرده و احتمال ترکخوردگی و شکستگی ناخن را افزایش میدهد.
بیشتر بخوانید: کدام روش کاشت ناخن بهتر است؟
تاثیر ژنتیک
نقش ژنتیک در شکنندگی ناخنها قابل توجه است، زیرا ساختار و سرعت رشد ناخنها تا حدی توسط عوامل ارثی تعیین میشود؛ برخی افراد به طور طبیعی دارای ناخنهایی هستند که به دلیل تفاوت در ترکیب پروتئینی و میزان جذب مواد مغذی در سطح سلولی، مستعد خشکی، نازکی و شکستگی هستند. جهشها یا تنوعهای ژنتیکی خاصی میتوانند بر نحوه تولید کراتین (پروتئین اصلی تشکیلدهنده ناخن) تأثیر بگذارند یا بر توانایی بدن در حفظ رطوبت در بستر ناخن، که در این صورت، حتی با وجود رژیم غذایی مناسب و مراقبتهای خارجی، فرد ممکن است همچنان با مشکل شکنندگی ناخنهای خود دست و پنجه نرم کند.
روشهای خانگی برای سفت شدن و تقویت ناخن
روشهای خانگی سفت کردن ناخنها خط اول درمانی هستند که میتوانید به راحتی انجامشان دهید. این روشها در صورت استفاده صحیح و مستمر بسیار تاثیرگذار هستند. از جمله روشهای درمان خانگی میتوان به موارد زیر اشاره کرد:

روغندرمانی
روغنهای گیاهی با تامین رطوبت، اسیدهای چرب و ویتامینهای ضروری به تقویت ساختار ناخن کمک میکنند و مانع خشکی و شکنندگی آن میشوند. این روغنها با نفوذ به صفحه ناخن و کوتیکول، انعطافپذیری ناخن را افزایش داده و از ترکخوردگی و لایهلایه شدن جلوگیری میکنند. همچنین ماساژ منظم روغنهای گیاهی باعث بهبود گردش خون در بستر ناخن شده و شرایط بهتری برای رشد ناخنهای سالم و مقاوم فراهم میکند.
بهترین روغنها برای این کار عبارتند از:
- روغن زیتون
- روغن نارگیل
- روغن بادام
- روغن کرچک
روش استفاده:
روغن را کمی گرم کرده، ناخنها را ۱۰–۱۵ دقیقه در آن قرار دهید یا شبها قبل از خواب ماساژ دهید.
ماسک لیمو و روغن زیتون
ترکیب لیمو و روغن زیتون یکی از روشهای طبیعی موثر برای جلوگیری از خشکی و شکنندگی ناخنهاست. روغن زیتون سرشار از ویتامین E و اسیدهای چرب مفید است که به عمق بافت ناخن نفوذ کرده و آن را مرطوب و تقویت میکند، در حالیکه لیمو با داشتن ویتامین C و خاصیت ضداکسیدان، به پاکسازی سطح ناخن و روشنتر شدن رنگ آن کمک میکند. مخلوط کردن چند قطره آب لیمو تازه با یک قاشق چایخوری روغن زیتون و مالیدن آن روی ناخنها و کوتیکولها میتواند جریان خون را در اطراف آنها افزایش داده و فرصت بازسازی سلولی را فراهم کند. استفاده منظم از این ترکیب، ضمن نرم کردن ناخنها، از ترک خوردن و پوستهپوسته شدنشان جلوگیری کرده و ظاهر سالم و براقتری به آنها میبخشد.
طرز استفاده:
۱ قاشق غذاخوری روغن زیتون
چند قطره آبلیمو
هفتهای ۲ بار ناخنها را با این ترکیب ماساژ دهید. این روش به سفت شدن و روشن شدن ناخن کمک میکند.
سیر برای تقویت ناخن
سیر به دلیل دارا بودن ترکیبات گوگردی و مواد معدنی مانند سلنیوم، یکی از درمانهای طبیعی مؤثر برای تقویت و جلوگیری از شکنندگی ناخنها محسوب میشود. گوگرد موجود در سیر به تولید کراتین، پروتئین اصلی تشکیلدهنده ناخن، کمک کرده و مقاومت آن را در برابر شکستگی افزایش میدهد. همچنین خاصیت ضدباکتری و ضدقارچ سیر از عفونتهای سطح ناخن و پوست اطراف آن جلوگیری میکند. میتوان یک حبه سیر تازه را له کرده و مستقیماً روی ناخنها مالید یا چند قطره عصارهٔ سیر را در روغنزیتون گرم مخلوط کرده و روزانه روی ناخنها ماساژ داد تا بهمرور زمان ناخنها محکمتر، صافتر و سالمتر شوند.
میتوانید:
یک حبه سیر را له کرده و روی ناخنها بمالید
یا چند دقیقه ناخنها را با آن ماساژ دهید
مصرف ژلاتین
استفاده از ژلاتین به عنوان یک درمان خانگی برای شکنندگی ناخنها، بر اساس این اصل استوار است که ژلاتین منبع غنی از کلاژن و پروتئین است. کلاژن پیشماده اصلی ساختاری کراتین در ناخنهاست؛ بنابراین، مصرف یا استفاده موضعی از ژلاتین میتواند به تقویت ساختار ناخن از درون کمک کند. برای بهرهمندی از خواص آن، توصیه میشود روزانه یک قاشق غذاخوری پودر ژلاتین خالص (بدون طعم) را در آب گرم حل کرده و مصرف کنید تا بدن پروتئین لازم برای رشد ناخنهای قویتر را به دست آورد. در حالی که این روش محبوب است، باید توجه داشت که نتایج آن ممکن است برای همه افراد متفاوت باشد و معمولاً نیاز به مصرف مداوم برای مشاهده تاثیرات مثبت دارد.

نوشیدن آب کافی
مصرف کافی و منظم آب برای جلوگیری از شکنندگی ناخنها نقشی حیاتی ایفا میکند، زیرا ناخنها مانند سایر بافتهای بدن برای حفظ خاصیت ارتجاعی و انعطافپذیری خود به هیدراتاسیون کافی نیاز دارند. کمآبی بدن که اغلب با خشکی پوست و مو همراه است، رطوبت طبیعی ناخنها را کاهش داده و آنها را خشک، شکننده و مستعد ترکخوردگی میکند. اطمینان از نوشیدن مقدار توصیه شده روزانه آب (معمولاً حدود ۸ لیوان یا بیشتر، بسته به فعالیت بدنی) به حفظ سطح رطوبت داخلی بدن کمک میکند و این امر مستقیماً بر سلامت و استحکام ناخنها تأثیر مثبت میگذارد و مانع از ظاهر مات و ضعیف آنها میشود.
روشهای دارویی و پزشکی برای تقویت ناخن
گاهی که شکنندگیها عمیق و به دلایل پیچیده رخ میدهد ممکن است نیاز به استفاده از داروها باشد که از جمله مهمترین آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
برای شکنندگی ناخن چه قرصی بخوریم؟
درمان شکنندگی ناخنها اغلب نیازمند یک رویکرد جامع است که شامل مراقبت موضعی، رژیم غذایی مناسب و گاهی مصرف مکملها یا قرصهایی برای تقویت ساختار ناخن از داخل میباشد. شکنندگی ناخنها میتواند ناشی از کمبودهای تغذیهای خاص باشد، و قرصها در این شرایط میتوانند به تامین مواد مغذی ضروری که از طریق غذا به اندازه کافی دریافت نمیشوند، کمک کنند.
قرصها و مکملهایی که معمولاً برای بهبود شکنندگی ناخنها توصیه میشوند عبارتند از:
- بیوتین (ویتامین B۷): این ویتامین اغلب به عنوان مهمترین مکمل برای سلامت ناخن شناخته میشود. مطالعات نشان دادهاند که مصرف روزانه بیوتین میتواند به افزایش ضخامت و استحکام ناخنهای شکننده کمک کند.
- ویتامین C: این ویتامین در تولید کلاژن نقش اساسی دارد، که یک جزء ساختاری حیاتی برای ناخنها است. کمبود آن میتواند منجر به پوسته پوسته شدن و ترکخوردگی ناخن شود.
- آهن: کمبود آهن (آنمی) میتواند باعث ایجاد ناخنهای قاشقی شکل و شکننده شود. در صورت تشخیص کمبود، مصرف مکمل آهن تحت نظر پزشک ضروری است.
- روی (زینک): روی برای تقسیم سلولی و رشد بافتها ضروری است و به حفظ سلامت ناخن کمک میکند. کمبود آن با اختلال در رشد ناخن مرتبط است.
- اسیدهای چرب امگا-۳: این چربیهای مفید به حفظ رطوبت کمک کرده و از خشکی ناخنها جلوگیری میکنند، در نتیجه انعطافپذیری آنها را افزایش میدهند.
تذکر بسیار مهم: پیش از شروع مصرف هرگونه قرص یا مکمل برای درمان شکنندگی ناخن، حتماً با یک پزشک یا متخصص پوست مشورت کنید. پزشک میتواند با انجام آزمایش خون، علت دقیق شکنندگی را تشخیص داده و بهترین دوز و نوع مکمل متناسب با شرایط بدنی شما را تجویز کند.
لاکها و محلولهای تقویتکننده ناخن
محصولات دارویی و تقویتی حاوی:
- کراتین
- کلسیم
- پروتئین
میتوانند به استحکام ناخن کمک کنند (در صورت استفاده منظم).
درمان بیماریهای زمینهای
اگر شکنندگی ناخن شدید و طولانیمدت باشد، ممکن است مربوط به برخی بیماریهای زمینهای باشد که باید به صورت ریشهای برطرف شود. برای بررسی وضعیت بیمار ممکن است آزمایش خون یا آزمایش تیروئید تجویز شود.
پیشگیری از شکستن ناخنها
حتی با وجود استفاده از درمانهای خانگی و دارویی شما میتوانید با انجام چند کار ساده شکستن ناخنها را به حداقل برسانید:
- هنگام کار با مواد شوینده از دستکش استفاده کنید
- ناخنها را کوتاه و مرتب نگه دارید
- از سوهان کشیدن خشن خودداری کنید
- بین کاشت یا ژلیش ناخن به ناخنها استراحت دهید
سخن پایانی
شکنندگی ناخنها معمولاً نتیجهی کمبود مواد مغذی، خشکی، تماس با مواد شیمیایی یا بیماریهای زمینهای است. با اصلاح تغذیه، استفاده از روشهای خانگی، مصرف مکملهای مناسب و رعایت مراقبتهای روزانه میتوان ناخنهایی سالم، محکم و زیبا داشت.
برای ارسال نظر کلیک کنید
▼