علت دروغ گفتن کودکان چیست؟
فکر کنید هنگامی که ما موفق نمی شویم از راه عادی و طبیعی کودکی را آرام و تسلیم کنیم، چه قدر او را فریب می دهیم.
حوزهنت: چه قدر مادرها هنگامی که می خواهند از منزل خارج شوند برای این که زود داد و فریاد و گریه ی کودکی را که به بیرون رفتن آن ها اعتراض دارد، خاموش کنند به او وعده می دهند که می خواهم برایت اسباب بازی بخرم، اما کودک پس از ساعت ها انتظار سوزان و پرهیجان، مادر خود را در بازگشت دست خالی می یابد؛ چه بسا از مادرها هنگامی که می خواهند داروی تلخی را بخورد کودک بدهند به او اطمینان می دهند که این دارو شیرین است. و از این نمونه ها آن قدر زیاد است که متأسفانه می توان صحایف طولانی را صرف این بحث کرد؛ آن قدر ما به این طفلک ها دروغ می گوییم که هزاران مثال می توان در این باره یاد کرد.
اتومبیل آماده است، و پدری می خواهد از ییلاق به شهر برود. در لحظه ای که می خواهد سوار شود پسر کوچولویش به سوی او می دود و خواهش می کند او را هم به شهر ببرد، اصرار می کند، التماس می کند و چون این کودک هرگز نیاموخته است که «نه» را به عنوان یک جواب منفی قطعی و تغییر ناپذیر تلقی کند، دست از سماجت بر نمی دارد و پدر که احساس می کند منصرف کردن او کار آسانی نیست، به سرعت تمهیدی به کار می برد. جان من! این طور که نمی توانی به شهر بیایى، برو لباست را عوض کن و بیا. طفلک با اعتماد طبیعی که به پدرش دارد، می دود تا لباس هایش را عوض کند، اما همین که باز می گردد در انتهای جاده جز گرد و غباری که اتومبیل پشت سر گزارده، چیز دیگری نمی بیند، کودک به این صحنه نگاه می کند، از جا در می رود، بی طاقت می شود، فریاد می زند: تو دروغگویى، دروغگو. او راست می گوید، پدرش دروغگو است و خیلی شانس هست که این طفلک هم به نوبه خود دروغگو بار آید.
فریب دادن کودک
در تمام کشورهای غربی و شرقی امروز جهان مانند ادوار گذشته، پدران و مادران بسیاری هستند که به تربیت صحیح فرزندان خویش توجه ندارند، دانسته، یا ندانسته آنان را به خلقیات ناپسند آلوده می کنند، پدران و مادرانی که دروغ می گویند، عهدشکنی می کنند، کودکان را فریب می دهند، به وعده های خود وفا نمی کنند، با اعمال زشت خویش به آن ها نادرستی می آموزند و از این راه به فرزندان و خانواده و اجتماع ستم غیر قابل جبران می نمایند.
مغز کودک مانند فیلم عکاسى، از تمام اقوال و اعمال پدر و مادر و اطرافیان خود، عکسبرداری می کند، مشهودات و مسموعات دوران کودکی برنامه ی زندگانی فردای او خواهد بود. عهدشکنی با کودک علاوه بر تمام مفاسد، دارای اثر سوء تربیت است، خلف وعده طفل را متجرّی و پیمان شکن بار می آورد و او را به راه دروغ و فریب کاری سوق می دهد، به همین جهت در روایات اسلامی تأکید شده است؛ که به وعده ی خود به کودکان حتماً وفا کنید.