افسردگی پس از زایمان، پدر و مادر نمی شناسد!
بعد از تولد یک نوزاد، ملغمهای از احساسات مختلف را تجربه میکنید. از شور، هیجان و لذت تا اضطراب و ترس.
بعد از تولد یک نوزاد، ملغمهای از احساسات مختلف را تجربه میکنید. از شور، هیجان و لذت تا اضطراب و ترس. ولی ممکن است چیزی را تجربه کنید که اصلا انتظارش را نداشتید. افسردگی!
اغلب مادران پس از زایمان، تغییرات خلق و خوی را تجربه میکنند که شامل، نوسانات خلق و خوی، حملات گریه، احساس غم و اندوه، اضطراب و مشکلات خواب است.
تغییر خلق و خوی پس از زایمان معمولا دو تا سه روز بعد زایمان شروع شده، تا دو هفته بعد ادامه پیدا میکند، معمولا نشانههای بیماری شدید نیست و نیاز به درمان ندارد. اما افسردگی در برخی مادران شدیدتر و طولانی مدتتر میباشد و تحت عنوان افسردگی پس از زایمان شناخته میشود.
در این نوع افسردگی شما ممکن است، احساس ناامیدی و بیارزشی و عدم علاقه به نوزاد را داشته باشید. ممکن است افکاری در مورد آسیب زدن به خود یا فرزندتان را داشته باشید، خیلی به ندرت پیش میآید که وضعیت وخیمتر میشود و تازه مادران توهم آسیب زدن به خود و فرزندشان را دارند و یا حتی اقدام به این کار میکنند. لازم است که این دسته خیلی فوری و در بیمارستان تحت درمان قرار بگیرند.
افسردگی پس از زایمان، یک نقص شخصیتی یا ضعف نیست. میتواند در طی یک سال اول بعد زایمان شروع شود و عامل ایجاد کننده آن ناشناخته است. تغییرات هورمونی و فیزیکی پس از زایمان و استرسهای مربوط به نگهداری یک نوزاد ممکن است نقش داشته باشد. اگر احساس افسردگی کردید به پزشک و مراقب بهداشتی خود اطلاع دهید. داروهای ضد افسردگی و جلسات مشاوره میتواند کمک کند حالتان بهتر شود.
نشانههای افسردگی پس از زایمان
این نشانهها متنوع اند و میتوانند خفیف تا شدید باشند.
- حالت افسردگی یا تغییرات شدید خلق و خوی
- گریه کردن بیش از حد
- مشکل در برقرای ارتباط با فرزند
- کنارهگیری از خانواده و دوستان
- از دست دادن اشتها یا پرخوری
- ناتوانی در خوابیدن یا زیاد خوابیدن
- احساس خستگی ناپذیری یا بیانرژی بودن
- احساس بیعلاقگی و عدم لذت به فعالیتهایی که برای لذت بردن انجام میدهید
- تحریکپذیری شدید و عصبانیت
- ترس از اینکه مادر خوبی نیستید
- ناامیدی
- احساس بیارزشی، شرم، گناه و عذاب وجدان و بیکفایتی
- کاهش توانایی تفکر تمرکز یا تصمیمگیری
- ناراحتی و سکوت
- اضطراب شدید و حملهی وحشت
- تفکرات آسیب زدن به خود و نوزاد
- تفکرات مکرر درمورد مرگ و خودکشی
در صورت عدم درمان ممکن است این نوع افسردگی، ماهها و حتی بیشتر طول بکشد.
پدران هم افسردگی پس از زایمان را تجربه میکنند!
پدران هم میتوانند مشکلات مادران افسرده را تجربه کنند. غم و اندوه، احساس گناه، دستپاچه شدن و درهم شکستن، تغییرات الگوی خواب و تغذیه. پدران کم سن و سال، آنهایی که سابقه افسردگی دارند، رابطه مشکلدار دارند، با مشکلات مالی دست و پنجه نرم میکنند، بیشتر در معرض این افسردگی هستند. اگر پدران هم احساس اضطراب و افسردگی میکنند باید از کمک تخصصی استفاده کنند و درمان شوند.
چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟
در صورت احساس افسردگی پس از به دنیا آمدن نوزادتان از اقرار به آن و مراجعه به متخصص خجالت نکشید. به محض مشاهده هریک از موارد زیر، سریعا به پزشک مراجعه کنید:
- اگر افسردگی بعد دو هفته هنوز از بین نرفته است
- افسردگی در حال بدتر شدن است
- نمیتوانید از نوزادتان نگهداری کنید
- افسردگی انجام وظایف روزانه را برایتان سخت کرده است
- افکاری در مورد آسیب زدن به خود و فرزندتان را دارید
اگر مدام در ذهنتان به خود کشی فکر میکنید
- از متخصصین بهداشت روان کمک بخواهید
- در حلقه دوستان صمیمی و آنهایی که دوست دارید باشید.
- از هر مرام و مسکلی که هستید با یک رهبر روحانی (ملا،کشیش و...) در ارتباط باشید.
-
عوامل خطر ساز را بشناسیم
- شما در طول دوران بارداری یا زمانهای دیگر، سابقه افسردگی دارید
- دارای اختلال دو قطبی هستید
- در زایمان قبلی تجربه افسردگی پس از زایمان را داشتید
- طی یک سال گذشته اتفاقات پر استرسی مثل بارداری سخت، بیماری یا از دست دادن شغل را تجربه کردهاید.
- نوزادتان مشکل سلامتی یا نیازهای ویژه دیگری دارد
- شما دو قلو، سه قلو و یا چند قلو دارید
- شیردهی برایتان مشکل است
- در برقراری ارتباط با همسر یا افراد مهم دیگر مشکل دارید
- سیستم حمایتی ضعیفی دارید (خانواده، دوستان و...)
- مشکلات مالی دارید
- بارداریتان ناخواسته و برنامهریزی نشده بوده است
تبعات و پیامدهای افسردگی پس از زایمان
برای مادران
افسردگی پس از زایمان درمان نشده، میتواند ماهها و حتی بیشتر باقی بماند، میتواند به یک اختلال افسردگی مزمن تبدیل شود. حتی در صورت درمان، افسردگی پس از زایمان زمینه را برای ابتلا به انواع دیگر افسردگی، در آینده مهیا میکند.
برای پدران
افسردگی میتواند برای نزدیکان نوزاد تازه متولد شده، باعث فشار روانی شود. زمانی که مادر نوزاد دچار افسردگی شود احتمال ابتلای پدر هم افزایش مییابد. امروزه پدران، خواه همسرشان افسرده شود یا نه، در معرض خطر ابتلا به افسردگی هستند!
برای فرزندان
فرزندان مادرانی که افسردگی درمان نشده دارند، با احتمال بیشتری، دارای مشکلات رفتاری و عاطفی خواهند بود، مثلا مشکلات خواب و تغذیهای، گریههای بیش از حد و تاخیر در پیشرفت قدرت تکلم.
کمک به جلوگیری از افسردگی پس از زایمان
اگر سابقه ابتلا به افسردگی، خصوصا افسردگی پس از زایمان را دارید، اگر برای بارداری برنامهریزی میکنید، یا باردارید، یا به محض اینکه متوجه بارداری خود شدید، با پزشکتان در میان بگذارید.
در طول بارداری، پزشکتان میتواند مستقیما و به دقت شما را برای بررسی نشانههای بیماری، تحت نظر قرار دهد. ممکن است وی از شما بخواهد پرسشنامه غربالگری افسردگی را در طی بارداری و بعد زایمان پر کنید. گاهی اوقات افسردگیهای خفیف با کمک گروههای حمایتی تحت کنترل در میآیند، مشاوره و سایر روشهای درمان. در سایر موارد، ممکن است حتی در دوران بارداری نیاز به تجویز داروهای ضد افسردگی باشد.
پس از تولد نوزادتان، پزشکتان ممکن است یک تست اولیه برای بررسی نشانههای بیماری افسردگی پس از زایمان تجویز کند. تشخیص زودهنگام مساوی است با درمان زودهنگام. اگر شما سابقه ابتلا به افسردگی پس از زایمان داشته باشید، ممکن است پزشکتان بلافاصله بعد از زایمان دارو درمانی (داروهای ضد افسردگی) و روان درمانی را تجویز کند.
چطور میتوانید به خودتان کمک کنید؟
- برای خودتان وقت بگذارید، برای ساعاتی از یک پرستار کودک استفاده کنید و با خیال راحت برای خود زمان بگذارید
- در طول روز کارهایی کوچک که نتایج بزرگ خوبی برایتان دارد انجام دهید مثل دوش آب گرم، پیادهروی، دیدار با یک دوست، یک لیوان چای یا قهوه، موسیقی خوب و فیلم
- مطالعه یک مطلب مثبت و امید بخش
- با افراد بزرگسال دیگر که با آنها راحت هستید و حس خوبی دارید ارتباط داشته باشید
- بدون رودرواسی درخواست کمک کنید
- پیشنهاد کمک دیگران را بپذیرید
- هنگامی که نوزادتان خوابیده و درحال استراحت است، شما هم استراحت کنید
- فعالیت بدنی و ورزش داشته باشید
- برای داشتههایتان شکرگزاری کنید
- برای بهبود و داشتن حال بهتر صبور باشید
- در صورت امکان به یک گروه حمایتی بپیوندید
منبع:
تریتا